گیاهی که به بهبود میل جنسی معروف است؛ خارخسک واقعاً چه میکند؟
یکی از شناخته شدهترین کاربردهای خارخسک، کمک به بهبود میل جنسی در مردان و زنان است. برخی مطالعات انسانی از بهبود میل جنسی و بعضی جنبههای عملکرد جنسی پس از مصرف مکملهای حاوی این گیاه خبر دادهاند.
خارخسک با نام علمی Tribulus terrestris گیاهی علفی و یک ساله است که در مناطق گرم و خشک آسیا، آفریقا، اروپا و خاورمیانه رشد میکند. این گیاه گلهای کوچک زردرنگ و میوههایی خاردار دارد. در طب سنتی چین و هند، بخشهای مختلف خارخسک از جمله میوه، برگ و ریشه برای اهداف درمانی مورد استفاده قرار گرفتهاند.
امروزه عصاره خارخسک در تولید مکملهای گیاهی کاربرد دارد و بیشتر به دلیل تاثیر احتمالی آن بر میل جنسی، عملکرد قلبی و عروقی و کنترل قند خون مورد توجه قرار گرفته است.
تاثیر احتمالی بر میل جنسی
یکی از شناخته شدهترین کاربردهای خارخسک، کمک به بهبود میل جنسی در مردان و زنان است. برخی مطالعات انسانی از بهبود میل جنسی و بعضی جنبههای عملکرد جنسی پس از مصرف مکملهای حاوی این گیاه خبر دادهاند.
با این حال، نتایج پژوهشها یکسان نیست و هنوز نمیتوان خارخسک را درمان قطعی کاهش میل جنسی یا اختلال نعوظ دانست. همچنین شواهد علمی محکمی وجود ندارد که مصرف آن باعث افزایش قابل توجه تستوسترون در مردان سالم شود.
تاثیر بر قند خون و چربی خون
برخی مطالعات اولیه، از جمله پژوهشهای انجام شده روی افراد مبتلا به دیابت نوع ۲، احتمال تاثیر خارخسک بر کاهش قند و کلسترول خون را بررسی کردهاند. نتایج امیدوارکننده بودهاند، اما تعداد مطالعات انسانی محدود است و برای تایید این اثرات به پژوهشهای گسترده تری نیاز داریم.
سایر خواص احتمالی
ترکیبات گیاهی موجود در خارخسک، به ویژه ساپونینهای استروئیدی، به دلیل خواص آنتی اکسیدانی و ضدالتهابی احتمالی مورد بررسی قرار گرفتهاند. مطالعات آزمایشگاهی و حیوانی همچنین اثرات احتمالی این گیاه بر عملکرد کلیه، سیستم ایمنی و دستگاه عصبی را بررسی کردهاند. با این حال، هنوز شواهد انسانی کافی برای اثبات این کاربردها وجود ندارد.
نحوه مصرف و عوارض احتمالی
مکملهای خارخسک به شکل کپسول، قرص و عصاره عرضه میشوند. مقدار ترکیبات موثر در محصولات مختلف یکسان نیست و دوز استاندارد و مورد توافقی برای مصرف آن تعیین نشده است.
مصرف این مکمل ممکن است باعث ناراحتی معده، تهوع و گرفتگی شکم شود. در موارد نادر نیز آسیب کبدی و کلیوی گزارش شده است. همچنین احتمال تداخل با داروهای کاهنده قند خون، داروهای فشار خون و برخی داروهای دیگر وجود دارد.
افراد مبتلا به بیماریهای کبدی و کلیوی، کسانی که دارو مصرف میکنند و زنان باردار یا شیرده باید از مصرف خودسرانه این مکمل پرهیز کنند. پیش از استفاده از فرآوردههای خارخسک، به ویژه برای مشکلات جنسی یا بیماریهای متابولیک، با پزشک یا داروساز مشورت کنید. این مطلب به منزله تشخیص پزشکی نیست و صرفا با هدف اطلاع رسانی تهیه شده است. در صورت نگرانی با پزشک مشورت کنید.