سرفه طولانی، خون در خلط و کاهش وزن را جدی بگیرید؛ هشدار درباره سرطان ریه
سرطان ریه ممکن است در مراحل اولیه بدون علامت باشد، اما سرفههای مداوم، تنگی نفس، خلط خونی و کاهش وزن بیدلیل از نشانههایی هستند که نباید پشت آنها پنهان شد؛ متخصصان بر تشخیص زودهنگام و بررسی افراد پرخطر تأکید دارند.
سرطان ریه یکی از شایعترین سرطانها در جهان به شمار میرود و در ایران نیز در میان پنج سرطان شایع مردان قرار دارد. در عین حال، روند ابتلا به این بیماری در زنان نیز رو به افزایش گزارش شده است؛ موضوعی که اهمیت آگاهی عمومی درباره علائم هشداردهنده، عوامل خطر و روشهای تشخیص زودهنگام را بیشتر میکند.
دکتر رهام سالک، متخصص رادیوانکولوژی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با اشاره به چالشهای درمان سرطان ریه گفت یکی از مشکلات مهم، مراجعه بیماران در مراحل پیشرفته بیماری است؛ در حالی که شناسایی نشانههای مشکوک و بررسی بهموقع، بهویژه در افراد پرخطر، میتواند اهمیت زیادی داشته باشد.
۶ علامت سرطان ریه که نباید نادیده گرفته شوند
سرطان ریه در مراحل ابتدایی ممکن است هیچ علامت مشخصی نداشته باشد و بعضی نشانههای آن نیز با سرماخوردگی یا بیماریهای تنفسی دیگر اشتباه گرفته شوند. با این حال، علائمی که طولانی میشوند، تغییر میکنند یا شدت میگیرند، نیازمند بررسی پزشکی هستند.
سرفه طولانی یا تغییر در سرفه همیشگی، مشاهده خون یا رگههای خونی در خلط، تنگی نفس مداوم و کاهش توان تنفسی، درد قفسه سینه هنگام سرفه یا تنفس عمیق، کاهش وزن بیدلیل همراه با خستگی و عفونتهای ریوی مکرر یا مقاوم به درمان از جمله نشانههایی هستند که این متخصص بر توجه به آنها تأکید کرده است.
وجود این علائم بهتنهایی به معنای ابتلا به سرطان نیست، اما بیتوجهی به علائم پایدار و خوددرمانی میتواند تشخیص علت اصلی را به تأخیر بیندازد. به همین دلیل، در صورت مشاهده نشانههای غیرمعمول یا ادامهدار، مراجعه به پزشک اهمیت دارد.
سیتیاسکن کمدوز؛ راه تشخیص زودتر در افراد پرخطر
به گفته دکتر سالک، سیتیاسکن قفسه سینه با دوز پایین یکی از روشهای استاندارد غربالگری سرطان ریه در افراد واجد شرایط و دارای خطر بالاست. این روش میتواند ضایعات ریوی را پیش از بروز علائم بالینی شناسایی کند و فرصت بررسی زودتر را فراهم سازد.
افرادی که سابقه طولانی مصرف دخانیات، بهویژه سیگار دارند، باید درباره میزان خطر و ضرورت غربالگری با پزشک مشورت کنند. انجام این تصویربرداری برای همه افراد توصیه نمیشود و انتخاب آن باید بر اساس سابقه فرد، میزان خطر و ارزیابی پزشکی صورت گیرد. این متخصص همچنین به نبود برنامه غربالگری استاندارد و یکپارچه سرطان ریه در ایران اشاره کرده است.
سیگار، قلیان و آلودگی هوا؛ عوامل خطر سرطان ریه
مصرف دخانیات از جمله سیگار، قلیان و پیپ از مهمترین عوامل خطر سرطان ریه است. خطر تنها به مصرفکنندگان محدود نمیشود و افرادی که بهطور مداوم در معرض دود دستدوم قرار میگیرند نیز ممکن است آسیب ببینند.
آلودگی هوا، تماس شغلی با موادی مانند آزبست و سیلیس، گاز رادون و برخی بیماریهای مزمن ریوی نیز در شمار عوامل افزایشدهنده خطر قرار دارند. شناخت این عوامل و کاهش مواجهه با آنها میتواند بخشی از اقدامات پیشگیرانه باشد.
ترک دخانیات؛ مهمترین قدم برای محافظت از ریه
این متخصص رادیوانکولوژی، ترک کامل دخانیات در هر سن را مهمترین اقدام برای کاهش خطر سرطان ریه دانست. دوری از دود دیگران، رعایت اصول ایمنی در محیطهای شغلی آلوده، استفاده از تجهیزات حفاظتی و تأمین تهویه مناسب در فضاهای بسته نیز اهمیت دارد.
فعالیت بدنی منظم و تغذیه سالم و متنوع، همراه با مصرف میوه و سبزیجات، از دیگر توصیههای مرتبط با سبک زندگی سالم است. با این حال، هیچیک از این اقدامات جای بررسی پزشکی علائم مشکوک یا غربالگری افراد واجد شرایط را نمیگیرد؛ توجه به نشانهها و مراجعه بهموقع همچنان از مهمترین گامها برای حفظ سلامت ریه است.