علت و مدت زمان ورم صورت بعد از جراحی دندان عقل

به گزارش فرتاک نیوز؛ جراحی دندان عقل یکی از رایج‌ترین اقدامات دندانپزشکی است که به دلایل مختلفی مانند نهفتگی، فشار بر دندان‌های مجاور، پوسیدگی یا عفونت انجام می‌شود. یکی از سوالات متداول بیماران این است که چرا پس از این جراحی صورتشان ورم می‌کند.

ورم صورت بعد از جراحی دندان عقل چیست؟

ورم یا تورم به تجمع مایع در بافت‌های نرم اطراف محل جراحی گفته می‌شود. زمانی که دندان عقل از لثه و استخوان فک خارج می‌شود، بافت‌های اطراف دچار آسیب جزئی می‌شوند. بدن برای ترمیم این آسیب، واکنش‌های دفاعی و التهابی را آغاز می‌کند.

این فرایند شامل افزایش جریان خون و نفوذپذیری عروق خونی در ناحیه جراحی است. در نتیجه، مایعات و سلول‌های ایمنی از رگ‌ها خارج شده و در فضای بین سلولی جمع می‌شوند. این تجمع مایع به صورت ورم در گونه، فک، لب یا حتی زیر چشم دیده می‌شود.

علت اصلی ورم: پاسخ التهابی بدن

علت اصلی ورم صورت بعد از جراحی دندان عقل، پاسخ التهابی طبیعی بدن است. التهاب یک مکانیسم دفاعی ضروری برای ترمیم بافت آسیب‌دیده محسوب می‌شود. پس از برش لثه و برداشتن دندان، سلول‌های آسیب‌دیده موادی مانند هیستامین، پروستاگلاندین و سیتوکین‌ها آزاد می‌کنند.

این مواد باعث گشاد شدن رگ‌های خونی و افزایش نفوذپذیری دیواره آن‌ها می‌شوند. در نتیجه، پلاسما و مایعات از رگ خارج شده و به بافت اطراف نفوذ می‌کنند. همزمان، گلبول‌های سفید خون برای پاک‌سازی باکتری‌ها و آغاز ترمیم به ناحیه می‌رسند.

نقش سیستم ایمنی در ایجاد تورم

سیستم ایمنی بدن پس از جراحی دندان عقل فعال می‌شود تا از ورود میکروب‌ها جلوگیری کند و بافت آسیب‌دیده را ترمیم نماید. ماکروفاژها و نوتروفیل‌ها از جمله سلول‌های ایمنی هستند که در محل جراحی تجمع می‌یابند.

فعالیت این سلول‌ها همراه با آزادسازی مواد واسطه‌ای، موجب افزایش مایع بین سلولی و در نتیجه ورم می‌شود. با گذشت زمان، بدن مایع اضافی را تخلیه کرده و تورم به تدریج کاهش می‌یابد.

روند زمانی ورم بعد از جراحی دندان عقل

در ۲۴ ساعت اول پس از جراحی، ممکن است ورم چندان محسوس نباشد؛ زیرا اثر داروی بی‌حسی هنوز باقی است. اما به تدریج با فروکش کردن بی‌حسی، تورم آغاز می‌شود. در این مرحله، کمپرس سرد و استراحت بیشترین نقش را در کنترل ورم دارد.

معمولاً ورم صورت بعد از جراحی دندان عقل در فاصله ۴۸ تا ۷۲ ساعت به اوج خود می‌رسد. در این زمان، گونه، فک و گاهی اطراف چشم ممکن است متورم به نظر برسد. این وضعیت اغلب طبیعی است و نباید باعث نگرانی بی‌مورد شود، مگر آنکه با علائم هشداردهنده همراه باشد.

از روز سوم به بعد، تورم به تدریج کاهش می‌یابد. بدن مایع اضافی را جذب یا تخلیه می‌کند و رنگ پریدگی یا کبودی خفیف ممکن است ظاهر شود. رعایت توصیه‌های پس از جراحی در این مرحله به تسریع بهبود کمک می‌کند.

در بیشتر افراد، ورم صورت طی یک تا دو هفته به میزان قابل توجهی کاهش می‌یابد. با این حال، ممکن است تورم خفیف یا حساسیت در ناحیه جراحی برای مدت کوتاهی باقی بماند.

عوامل تشدیدکننده ورم صورت

برخی رفتارها و شرایط می‌توانند ورم بعد از جراحی دندان عقل را شدیدتر یا طولانی‌تر کنند. مهم‌ترین این عوامل عبارتند از: کمپرس گرم در ۲۴ ساعت اول، سیگار کشیدن، مصرف نوشیدنی با نی، فعالیت بدنی شدید، عدم استراحت کافی، عفونت، مصرف برخی داروها و تغذیه نامناسب.

گرم کردن ناحیه در روز اول باعث افزایش جریان خون و تشدید ورم می‌شود. سیگار و نیکوتین روند ترمیم را مختل کرده و خطر عفونت و خشکی حفره را افزایش می‌دهند. مکیدن نی فشار منفی در دهان ایجاد کرده و ممکن است لخته خون محافظ را از جای خود خارج کند.

تفاوت ورم طبیعی و ورم خطرناک

ورم طبیعی پس از جراحی دندان عقل معمولاً در روز دوم یا سوم به اوج می‌رسد و سپس کاهش می‌یابد. این ورم با درد قابل کنترل، مقداری خون‌ریزی خفیف و احساس ناراحتی همراه است. اما در برخی موارد، ورم می‌تواند نشانه عفونت یا عارضه باشد.

علائم هشداردهنده عبارتند از: تب یا لرز، ترشح چرک یا بوی بد از محل جراحی، درد شدید و فزاینده که با دارو تسکین نمی‌یابد، تورم گسترده تا گردن یا زیر فک، دشواری در بلع یا تنفس، خون‌ریزی مداوم و غیرقابل کنترل و بی‌حسی طولانی مدت یا آسیب عصبی.

در یک نگاه

مدت زمان ورم

ورم معمولاً در ۴۸ تا ۷۲ ساعت به اوج خود می‌رسد.

علت ورم

پاسخ التهابی طبیعی بدن به آسیب بافتی ناشی از جراحی است.

عوامل تشدیدکننده

سیگار کشیدن و فعالیت بدنی شدید می‌توانند ورم را تشدید کنند.

سوالات متداول

چرا بعد از جراحی دندان عقل ورم می کند؟

ورم به دلیل پاسخ التهابی طبیعی بدن به آسیب بافتی ناشی از جراحی ایجاد می‌شود.

مدت زمان ورم صورت بعد از جراحی دندان عقل چقدر است؟

ورم معمولاً در ۴۸ تا ۷۲ ساعت به اوج خود می‌رسد و سپس کاهش می‌یابد.

علائم ورم خطرناک بعد از جراحی دندان عقل چیست؟

علائم شامل تب، ترشح چرک، درد شدید و دشواری در بلع یا تنفس است.

چه عواملی می‌توانند ورم صورت را تشدید کنند؟

عوامل شامل سیگار کشیدن، فعالیت بدنی شدید و عدم استراحت کافی هستند.