الهام از طبیعت: آیا رویای درمان زخمها بدون ایجاد اسکار به حقیقت میپیوندد؟
مکانیسم بهبود فوری زخم عروس دریایی شبیه به انسان است
دانشمندان دانشگاه شیکاگو کشف کردهاند که چگونه عروس دریایی قادر است زخمها را در عرض چند دقیقه و بدون ایجاد اسکار بهبود بخشد. مشخص شده است که سلولها به طور هماهنگ به محل آسیب مهاجرت میکنند و سپس لبههای زخم را با استفاده از ساختارهای پروتئینی تخصصی به هم نزدیک میکنند. نتایج این مطالعه در مجله Molecular Biology of the Cell (MBC) منتشر شده است.
موضوع این مطالعه عروس دریایی Clytia hemisphaerica بود. آسیبهای جزئی بافتی در آن تنها در عرض چند دقیقه از بین میرود و زخمهای بزرگ در کمتر از یک ساعت بسته میشوند. علاوه بر این، هیچ زخمی در محل آسیب باقی نمیماند.
محققان کشف کردهاند که لاملیپودیا - زائدههای سلولی نازک غنی از پروتئین اکتین - اولین سلولهایی هستند که به زخم واکنش نشان میدهند. آنها شروع به "خزیدن" به سمت محل پارگی میکنند و سلولهای اپیتلیال را همراه خود میکشند و به تدریج زخم را میبندند.
پس از این، مکانیسم دوم فعال میشود. یک کابل اکتومیوزین در امتداد لبه زخم تشکیل میشود - یک ساختار پروتئینی که مانند رباط منقبض میشود و در نهایت لبههای بافت را میبندد. اگر آسیب شدید باشد، سلولها نه به صورت جداگانه، بلکه به عنوان یک لایه اپیتلیال کامل شروع به حرکت میکنند.
به گفته نویسندگان، بسیاری از مراحل این فرآیند به طور قابل توجهی شبیه به بهبود زخم در انسان است. سلولهای اپیتلیال در پوست، رودهها و سایر بافتها از مکانیسمهای مهاجرت مشابهی استفاده میکنند، اما در انسان، این فرآیندها معمولاً با التهاب و تشکیل اسکار همراه هستند.
محققان معتقدند که مطالعه عروس دریایی به درک بهتر فرآیندهای ترمیم بافت در انسان کمک میکند و در نهایت ممکن است منجر به توسعه روشهای جدید برای درمان زخمها بدون ایجاد اسکار شود. یک سوال باقی میماند: چگونه غشای پایه - لایه پروتئینی زیر اپیتلیوم - پس از بسته شدن زخم بازسازی میشود. این موضوع تمرکز تحقیقات آینده آنهاست.