تسریع تخصیص ارز با اصلاحات ارزی/ بهبود تراز تجاری در راه است

محمدرضا دهقان‌دهنوی در تشریح آثار اصلاحات ارزی و بازگشت ارز حاصل از صادرات اظهار کرد: مرجع اعلام میزان بازگشت ارز، بانک مرکزی و مرکز مبادله ارز و طلاست که معاملات ارزی در تالار آن انجام می‌شود. پیش از یکسان‌سازی تالارها، برخی صادرکنندگان مکلف بودند ارز خود را در تالاری عرضه کنند که نرخ آن بعضاً پایین‌تر از هزینه‌های واقعی تولید بود و همین موضوع انگیزه عرضه ارز را کاهش می‌داد.

وی افزود: بررسی‌های کارشناسی نشان می‌داد بخشی از این گلایه‌ها وارد است. یکسان‌سازی تالارهای ارزی این مشکل را برطرف کرد و اکنون دیگر تفاوت قیمتی که بهانه عدم عرضه ارز باشد وجود ندارد. با تجمیع تالارها، انگیزه صادرکنندگان برای عرضه ارز افزایش یافته و این موضوع در افزایش سرعت انجام معاملات ارزی مشهود است.

روند تخصیص ارز در هفته های اخیر شتاب گرفته است

دهقان‌دهنوی با اشاره به سازوکار تخصیص ارز تصریح کرد: در وزارت صمت، تخصیص ارز بر اساس نظام سهمیه‌بندی انجام می‌شود؛ به‌طوری که سهم تولیدکنندگان بر مبنای برنامه تولید و سهم بازرگانان بر اساس سابقه فعالیت آن‌ها تعیین شده و ثبت سفارش‌ها به مرور به بانک مرکزی منتقل می‌شود تا صادرکنندگان و واردکنندگان معاملات خود را در مرکز مبادله انجام دهند. این روند در ماه‌های گذشته کند شده بود اما در هفته‌های اخیر شتاب گرفته که نشان‌دهنده افزایش عرضه ارز است.

رئیس سازمان توسعه تجارت با اشاره به وضعیت تجارت خارجی کشور گفت: عملکرد تجارت امسال در مجموع مطلوب نبوده، هرچند تجارت با اتحادیه اقتصادی اوراسیا حدود 16 درصد رشد داشته است. صادرات کشور در 9 ماهه امسال از نظر ارزشی حدود 5.8 درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش داشته و واردات نیز با کاهش 15 تا 16 درصدی همراه بوده است.

وی ادامه داد: بررسی جزئیات صادرات نشان می‌دهد در بخش‌هایی مانند معدن و صنایع معدنی، کشاورزی و صنعت، رشد خوبی ثبت شده اما کاهش صادرات گاز طبیعی به دلیل نیاز داخلی و افت قیمت‌های جهانی محصولات پتروشیمی موجب کاهش ارزش کل صادرات شده است. سال گذشته صادرات غیرنفتی کشور با ثبت حدود 58 میلیارد دلار و رشد 15.8 درصدی، سال درخشانی بود، اما امسال افت قیمت‌ها و کاهش صادرات گاز باعث شده ارزش صادرات حدود 6 درصد کاهش یابد.

تراز تجاری کشور مثبت خواهد بود

دهقان‌دهنوی تأکید کرد: با وجود این کاهش، عدد صادرات همچنان قابل قبول است و در صورت تداوم همین روند، صادرات غیرنفتی به حدود 54 تا 55 میلیارد دلار خواهد رسید. اگر صادرات نفت را نیز به این رقم اضافه کنیم، مجموع درآمد ارزی کشور قطعاً بالاتر از نیاز وارداتی خواهد بود و تراز تجاری کل کشور مثبت می‌ماند. حتی در بخش غیرنفتی نیز به دلیل کاهش بیشتر واردات، تراز تجاری در حال خروج از وضعیت منفی است.

وی در پایان گفت: عوامل بنیادین تجارت خارجی کشور در وضعیت مناسبی قرار دارد و یکسان‌سازی و تجمیع تالارهای ارزی نیز موانع قیمتی عرضه ارز را برطرف کرده است. تقویت عرضه ارز در کنار بهبود تراز تجاری می‌تواند در مجموع به ثبات بازار ارز و تقویت پول ملی کمک کند.