افزایش قیمت انرژی و تأثیر آن بر فقرا؛ گزارشی از مرکز پژوهشهای مجلس
گزارش جدید مرکز پژوهشهای مجلس، وضعیت فقر انرژی در ایران را بهصورت نگرانکنندهای بررسی کرده و نشان میدهد افزایش قیمت حاملهای انرژی بهویژه برای اقشار آسیبپذیر مشکلاتی جدی را به همراه داشته است.
به گزارش فرتاک نیوز؛ تحقیقات اخیر نشان میدهد که ایران در زمینه دسترسی فیزیکی به انرژی وضعیت نسبتاً خوبی دارد، اما شکافهای قابل توجهی در دسترسی به گاز طبیعی وجود دارد. در عین حال، سهم هزینه انرژی در سبد خانوار برای دهکهای کمدرآمد بهطور قابل توجهی بیشتر از سایر گروههاست.
دولتها معمولاً در مواقعی که قصد افزایش قیمتهای کلیدی مانند نرخ انرژی را دارند، به وجود رانت و نفعبرداری اقشار ثروتمند اشاره میکنند. آنها معتقدند که تثبیت قیمتها به نفع فقراست، اما افزایش قیمتها بهویژه در شرایط تورمی، فشار بیشتری بر اقشار کمدرآمد وارد میکند.
مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی به بررسی وضعیت فقر انرژی میان سالهای ۱۳۸۶ تا ۱۴۰۲ پرداخته و اعلام کرده است که تثبیت قیمتها، مهمترین عامل کاهش فقر انرژی بوده است. در سالهایی که قیمت انرژی افزایش یافته، فقر انرژی در خانوارهای فقیر افزایش یافته است.
به طور خاص، در سال ۱۳۹۰، ۱۳.۴۵ درصد از خانوارها در فقر انرژی به سر میبردند، در حالی که این رقم در سال ۱۴۰۲ به ۰.۲ درصد رسیده است. از نظر استانی، استانهای گلستان، گیلان و آذربایجان غربی در هر دو سال فقر انرژی بالاتری نسبت به میانگین کشور داشتند.
در سال ۱۴۰۲، استانهای سیستان و بلوچستان و آذربایجان غربی به ترتیب با ۲.۳۴ درصد و ۱.۱۹ درصد بالاترین درصد خانوارهای گرفتار فقر انرژی را داشتند. در دهک اول درآمدی، فقر انرژی همواره بالاترین میزان را از سال ۸۶ تا ۱۴۰۲ داشته است.

بهطور کلی، این گزارش نشان میدهد که افزایش قیمت انرژی، بهویژه در سالهای اخیر، بهویژه بر اقشار آسیبپذیر تأثیر منفی گذاشته و فشار هزینههای انرژی همچنان بر روی این خانوارها سنگینی میکند.