یک توصیه خیلی مهم برای پیشگیری از سکته قلبی!

چربی خون بالا یکی از عوامل مهم خطر برای بیماری‌های قلبی و عروقی است؛ با این حال بسیاری از افراد تا زمانی که آزمایش خون انجام ندهند، از بالا بودن کلسترول یا تری‌گلیسیرید خود اطلاعی ندارند. همین بی‌علامت بودن باعث شده است که کنترل منظم چربی خون، به‌ویژه در افراد دارای عوامل خطر، اهمیت زیادی داشته باشد.

بر اساس بررسی پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تهران روی ۱۶۱ هزار ایرانی ۳۵ تا ۷۰ ساله، بیش از ۷۳ درصد افراد مورد مطالعه به دیس‌لیپیدمی، یعنی وجود میزان غیرطبیعی چربی‌های خون مانند کلسترول یا تری‌گلیسیرید، مبتلا بوده‌اند. بالا بودن این چربی‌ها در طول زمان می‌تواند به عروق آسیب بزند و احتمال ابتلا به بیماری‌های قلبی و سکته مغزی را افزایش دهد.

چاقی و کم‌تحرکی؛ دو عامل مهم در افزایش چربی خون

اضافه‌وزن، چاقی، کم‌تحرکی، مصرف دخانیات، دیابت و فشار خون بالا از جمله عوامل مهمی هستند که می‌توانند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و اختلالات چربی خون را افزایش دهند.

دکتر منوچهر قارونی، متخصص قلب و عروق و استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران، با اشاره به نقش عوامل ارثی در چربی خون، تأکید کرده است که سبک زندگی نیز نقش قابل توجهی دارد. به گفته او، تغذیه نامناسب و نداشتن فعالیت بدنی کافی می‌تواند زمینه افزایش چربی خون را فراهم کند.

این متخصص قلب همچنین نسبت به افزایش چاقی در میان بزرگسالان و کودکان هشدار داده و تأکید کرده است که کم‌تحرکی و تغییر سبک زندگی کودکان در سال‌های اخیر، یکی از نگرانی‌های مهم حوزه سلامت محسوب می‌شود.

کلسترول بالا چرا خطرناک است؟

در میان انواع چربی‌های خون، کلسترول بالا از مهم‌ترین عوامل خطر بیماری‌های قلبی محسوب می‌شود. افزایش کلسترول، به‌ویژه کلسترول بد، می‌تواند زمینه ایجاد رسوب در دیواره رگ‌ها و تنگ شدن عروق را فراهم کند.

تنگ شدن رگ‌های قلبی در صورت پیشرفت می‌تواند جریان خون را مختل کند و احتمال بروز مشکلات جدی قلبی را افزایش دهد. به همین دلیل، تشخیص به‌موقع و کنترل عوامل خطر اهمیت زیادی دارد.

البته همه انواع چربی خون شرایط یکسانی ندارند. تری‌گلیسیرید نیز از شاخص‌های مهم آزمایش خون است و میزان آن می‌تواند تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله الگوی غذایی، اضافه‌وزن و میزان فعالیت بدنی قرار گیرد.

ژنتیک را دست‌کم نگیرید

یکی از نکات مهم درباره چربی خون، نقش سابقه خانوادگی است. افرادی که در خانواده آنها سابقه بیماری‌های قلبی، سکته، دیابت، فشار خون بالا یا چربی خون وجود دارد، ممکن است در معرض خطر بیشتری قرار داشته باشند.

به همین دلیل، اطلاع از سابقه بیماری‌های خانوادگی می‌تواند در شناسایی زودهنگام عوامل خطر مؤثر باشد. ایده ایجاد یک پرونده یا سابقه پزشکی منظم از دوران کودکی نیز با همین هدف مطرح شده است تا عوامل خطر ارثی و خانوادگی زودتر شناسایی شوند و اقدامات پیشگیرانه از سنین پایین آغاز شود.

چربی خون بالا معمولاً علامت ندارد

یکی از مهم‌ترین نکات درباره کلسترول و سایر اختلالات چربی خون این است که فرد ممکن است برای مدت طولانی هیچ علامت مشخصی نداشته باشد. به همین دلیل، احساس سلامت به‌تنهایی نمی‌تواند نشان دهد که وضعیت چربی خون طبیعی است.

افرادی که سابقه خانوادگی بیماری‌های قلبی یا چربی خون دارند یا با عواملی مانند اضافه‌وزن، دیابت و فشار خون بالا مواجه‌اند، باید درباره زمان مناسب انجام آزمایش‌های دوره‌ای با پزشک مشورت کنند.

در آزمایش‌های مربوط به چربی خون معمولاً شاخص‌هایی مانند کلسترول کل، LDL، HDL و تری‌گلیسیرید بررسی می‌شوند. تفسیر نتایج نیز باید با توجه به سن، سابقه پزشکی، عوامل خطر و وضعیت کلی سلامت فرد انجام شود.

یک توصیه مهم برای پیشگیری از سکته قلبی

مهم‌ترین پیام این گزارش، توجه به پیشگیری است. کنترل وزن، داشتن فعالیت بدنی منظم، تغذیه متعادل، پرهیز از مصرف دخانیات و پیگیری فشار خون، قند خون و چربی خون می‌تواند در کاهش عوامل خطر بیماری‌های قلبی مؤثر باشد.

از سوی دیگر، افرادی که سابقه خانوادگی بیماری قلبی یا سایر عوامل خطر دارند، نباید منتظر بروز علامت بمانند. بررسی دوره‌ای وضعیت چربی خون و مراجعه به پزشک برای ارزیابی عوامل خطر، راهی ساده‌تر از مواجهه با عوارض جدی بیماری‌های قلبی است.

چربی خون بالا ممکن است سال‌ها بدون علامت باقی بماند، اما این به معنای بی‌خطر بودن آن نیست. شناخت عوامل خطر و انجام بررسی‌های لازم در زمان مناسب، یکی از مهم‌ترین گام‌ها برای محافظت از سلامت قلب و عروق است.