زنگ خطر «چاله جمعیتی» در کرمانشاه به صدا درآمد/نرخ سالمندی در کرمانشاه به ۱۳.۸ درصد رسید

دکتر «فریبرز ایمانی»، معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، در نشست خبری امروز (۳۰ اردیبهشت )که به مناسب هفته ملی سلامت و‌جمعیت برگزار شد، با تأکید بر پیوند مستقیم سلامت و جمعیت، گفت: جوانی جمعیت، ارتقای شاخص‌های بهداشتی، توسعه پزشک خانواده و توجه به سالمندی، حلقه‌های به‌هم‌پیوسته‌ای هستند که برای تضمین آینده کشور باید همزمان مورد توجه قرار گیرند.

 وی با اشاره به روند تحولات جمعیتی کشور اظهار کرد: در ۵۰ سال گذشته امید به زندگی در ایران از حدود ۵۵ سال به ۷۴ تا ۷۶ سال رسیده که این موضوع از دستاوردهای مهم نظام سلامت است اما با این حال، کشور همزمان با چالش کاهش نرخ باروری روبه‌روست‌

 به گفته معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی برای اساس هدف‌گذاری انجام شده بر اساس برنامه هفتم توسعه نرخ باروری در کشور باید ۲.۵ باشد که در حال حاضر ۱.۳۵ است و این نرخ در استان کرمانشاه نیز از میانگین کشوری پایین‌تر است. 

به گفته وی، اگر این روند اصلاح نشود، کشور در دهه‌های آینده با کاهش جمعیت، کمبود نیروی کار و پیامدهای اقتصادی و اجتماعی مواجه خواهد شد.

وی با بیان اینکه مسئله جمعیت تنها به افزایش موالید محدود نمی‌شود، افزود: در سیاست‌های کلی جمعیت باید همزمان به کیفیت جمعیت، سلامت خانواده، تسهیل ازدواج، فرزندآوری و برنامه‌ریزی برای سالمندی توجه شود.

 ایمانی در ادامه به هشدار نسبت به رشد سالمندی جمعیت در استان افزود: در حال حاضر رشد سالمندی جمعیت در کشور حدود ۱۱.۵ درصد است و این  شاخص در استان کرمانشاه حدود ۱۳.۸ درصد اعلام شده که ا این گر روند ادامه پیدا کند،طی ۱۵ تا ۲۰ سال آینده با پدیده چاله جمعیتی مواجه خواهیم شد.

 او افزود: سالمندی جمعیت، اگرچه ذاتاً پدیده‌ای منفی نیست، اما در صورت نبود برنامه‌ریزی می‌تواند به چالشی جدی در حوزه خدمات اجتماعی، توانبخشی و حمایت‌های اقتصادی تبدیل شود.

معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه در ادامه با تشریح خدمات نظام سلامت در حوزه خانواده و جمعیت نیز گفت: این خدمات از پیش از ازدواج آغاز می‌شود و شامل مشاوره، آزمایش‌های لازم، آموزش‌های مرتبط با سلامت باروری، مراقبت‌های دوران بارداری، زایمان، واکسیناسیون نوزادان، مراقبت‌های دوران کودکی، مدرسه، دانشگاه و سالمندی است.

ایمانی با اشاره به برخی شاخص‌های حوزه سلامت در استان افزود: طی دو سال اخیر، با تقویت مراقبت‌های بهداشتی، میزان مرگ‌ومیر مادران باردار ۱۰ درصد کاهش یافته است همچنین میزان مرگ و میر کودکان یک تا ۵۹ ماهه از ۶ درصد به ۴.۵ درصد کاهش یافته است.

 به گفته او، حفظ و ارتقای این دستاوردها در کنار اجرای سیاست‌های جمعیتی، نیازمند استمرار سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های بهداشتی و درمانی است.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به اجرای برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع اشاره کرد و گفت: این برنامه اکنون در تمام روستاهای استان و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر جمعیت به‌طور کامل اجرا می‌شود و پوشش آن در سطح استان ۱۰۰ درصد است.

 به گفته ایمانی در این نظام، فرد ابتدا به بهورز یا مراقب سلامت مراجعه می‌کند، سپس در صورت نیاز به پزشک عمومی ارجاع داده می‌شود و اگر درمان در سطح اول ممکن نباشد، از طریق نظام ارجاع برای او در کلینیک‌های تخصصی سطح دو نوبت‌گیری می‌شود و پس از انجام معاینات، آزمایش‌ها یا خدمات تخصصی، نتیجه به سطح اول بازمی‌گردد تا پیگیری درمان ادامه یابد.

معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، تعداد پزشکان عمومی فعال در مراکز جامع سلامت استان را ۱۹۵ نفر اعلام کرد و گفت: در مجموع نزدیک به ۵۰۰ نفر شامل پزشکان، دندانپزشکان و دیگر نیروهای حوزه سلامت در قالب برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع فعالیت می‌کنند.

 او همچنین از اجرای پایلوت این برنامه در شهرستان هرسین خبر داد و افزود: در این شهرستان، با فراهم شدن زیرساخت‌های الکترونیک، نیروی انسانی و بیمارستان دولتی، تلاش شده الگوی کامل‌تری از پزشک خانواده و نظام ارجاع پیاده‌سازی شود و گزارش‌های اولیه نیز امیدوارکننده است.

ایمانی در پایان با اشاره به اینکه سلامت و جمعیت دو ستون اصلی اقتدار ملی هستند، گفت: حل مسائل این حوزه فقط بر عهده وزارت بهداشت نیست و بدون همراهی رسانه‌ها، آموزش و پرورش، دانشگاه‌ها، نهادهای فرهنگی، بخش‌های اقتصادی و خود مردم، دستیابی به اهداف ممکن نخواهد بود.

 او تأکید کرد: برای عبور از بحران جمعیتی، ارتقای کیفیت زندگی و حفظ سلامت جامعه، باید یک عزم ملی و فرادستگاهی شکل بگیرد.

خبرنگار: طیبه دولت‌آبادی