چرا ۲۵ هزار کانتینر ایرانی در بنادر خارجی مانده‌اند؟

به گزارش فرتاک نیوز؛ حدود ۲۵ هزار کانتینر ایرانی در بنادر کراچی پاکستان و صحار و خورفکان عمان گرفتار مانده‌اند. محموله‌هایی که به دلیل محدودیت‌های ایجادشده در مسیرهای دریایی و خودداری امارات از پذیرش کانتینرهای ایرانی، به مسیرهای جایگزین هدایت شدند، اکنون با موانع جدی برای بازگشت به کشور مواجه هستند. هزینه انتقال هر کانتینر از کراچی به تهران به حدود ۱۲ هزار دلار رسیده است.

چرا کانتینرهای ایرانی به بندر کراچی منتقل شدند؟

مسعود دانشمند، عضو هیأت‌مدیره کانون مؤسسات حمل‌ونقل، می‌گوید: بیشتر این کانتینرها در بندر کراچی قرار دارند و برآوردها نشان می‌دهد که ۱۵ تا ۱۸ هزار کانتینر در این بندر انباشت شده است. با احتساب کانتینرهای متوقف‌شده در صحار و خورفکان، این عدد به حدود ۲۵ هزار دستگاه می‌رسد.

دلایل انتقال این کانتینرها به پاکستان و عمان شامل اعلام امارات مبنی بر عدم پذیرش کانتینرهای ایرانی در شرایط جنگی است. در نتیجه، محموله‌های ایرانی به دنبال یافتن مسیر جایگزین، به سمت این بنادر هدایت شدند. با این حال، این انتقال نیز نتوانسته مشکل را حل کند و محدودیت‌های زیرساختی و هزینه‌های بالای حمل‌ونقل، بازگشت آن‌ها به ایران را دشوار کرده است.

هزینه‌های سنگین برای انتقال کانتینرها

یکی از مشکلات اصلی بازگشت کانتینرها، هزینه‌های زیاد حمل‌ونقل زمینی از پاکستان است. به گفته دانشمند، هزینه انتقال هر کانتینر از کراچی به تهران در شرایط فعلی حدود ۱۲ هزار دلار برآورد می‌شود. این مبلغ برای بسیاری از صاحبان کالا سنگین است. همچنین، هزینه‌های گمرکی و حمل‌ونقل در پاکستان نیز بالا بوده و تأمین ارز برای این حجم از کانتینر فشار مضاعفی به صاحبان کالا وارد می‌کند. کمبود کامیون و امکانات جابه‌جایی در پاکستان نیز مزید بر علت شده و سرعت انتقال محموله‌ها را کاهش می‌دهد.

مشکل مسیر زمینی کراچی به زاهدان

انتقال کانتینرها از کراچی به ایران از مسیر زمینی و از طریق مرز زاهدان ممکن است، اما شرایط اجرایی این مسیر با موانع متعددی روبه‌رو است. دانشمند توضیح می‌دهد که هنگام انتخاب مسیر، موقعیت جغرافیایی در نظر گرفته شده، اما ظرفیت عملیاتی و امکانات حمل‌ونقل پاکستان به درستی بررسی نشده است. این کشور با کمبود کامیون مواجه است و زیرساخت‌های لازم برای جابه‌جایی سریع این تعداد کانتینر را ندارد.

کامیون‌های پاکستانی در حال حاضر برای انتقال محصولات کشاورزی مانند برنج مشغول هستند. بارش باران و شرایط جوی نیز باعث شده تا بخشی از محصولات در زمین باقی بماند و کامیون‌ها برای جابه‌جایی این محصولات درگیر باشند.

موانع مرزی پاکستان

مشکلات انتقال کانتینرها تنها به کمبود ناوگان حمل‌ونقل محدود نمی‌شود. به گفته دانشمند، مرز نیز با محدودیت‌هایی مواجه شده و طرف پاکستانی برای مدیریت جابه‌جایی محصولات کشاورزی، فعالیت‌های مرزی را متوقف کرده است. در چنین شرایطی، حتی در صورت تأمین کامیون، بازگشت کانتینرها به توافق با طرف پاکستانی وابسته است.

راهکارهای پیشنهادی برای انتقال کانتینرها

دانشمند در خصوص راهکارهای خروج از این وضعیت می‌گوید: "در حال حاضر، راهکار مشخصی جز مذاکره با طرف پاکستانی وجود ندارد. دولت نیز در حال پیگیری موضوع است." اگر کمبود کامیون، مهم‌ترین مانع انتقال کانتینرها باشد، می‌توان امکان اعزام کامیون از ایران به پاکستان را بررسی کرد. البته این راهکار به موافقت دولت پاکستان بستگی دارد.

چالش‌های انتقال دریایی کانتینرها

دانشمند همچنین به مشکلات انتقال دریایی کانتینرها به بندرعباس و چابهار اشاره می‌کند. با وجود اهمیت بازگرداندن این کانتینرها به چرخه تجارت کشور، تحریم‌ها و محدودیت‌های دریایی، امکان انتقال مستقیم آن‌ها با کشتی به این بنادر را فراهم نکرده است. مذاکرات جداگانه‌ای نیز باید با طرف‌های عمانی برای انتقال کانتینرهای گرفتار در بنادر عمان انجام شود.

سرنوشت حدود ۲۵ هزار کانتینر ایرانی در بنادر کراچی، صحار و خورفکان به مذاکرات دیپلماتیک، رفع محدودیت‌های مرزی و تأمین امکانات جابه‌جایی وابسته است. این موضوع می‌تواند تأثیرات قابل توجهی بر ظرفیت کشور برای واردات، صادرات و ترانزیت داشته باشد.