رشد نگرانکننده آمار سرطان رحم در زنان جوان؛ علائم هشداردهندهای که نباید نادیده گرفت
موارد ابتلا به سرطان رحم در زنان زیر ۵۰ سال رو به افزایش است و متخصصان درباره اهمیت تشخیص زودهنگام این بیماری هشدار میدهند. موارد ابتلا به سرطان رحم در زنان زیر ۵۰ سال رو به افزایش است و متخصصان درباره اهمیت تشخیص زودهنگام این بیماری هشدار میدهند.
خونریزی بین قاعدگیها، پریودهای طولانی یا سنگین و ترشحات غیرطبیعی واژن از جمله علائمی هستند که باید بررسی شوند. همزمان نتایج یک کارآزمایی بالینی جدید از اثربخشی درمانی خبر میدهد که میتواند خطر پیشرفت بیماری و مرگومیر ناشی از آن را کاهش دهد.
افزایش ابتلا به سرطان رحم در زنان جوان
سرطان رحم که با نام سرطان آندومتر نیز شناخته میشود در سالهای اخیر در زنان جوان افزایش یافته است. آمارهای بریتانیا نشان میدهد میزان ابتلا به این بیماری در زنان زیر ۵۰ سال طی ۲۵ سال گذشته دو برابر شده است.
سرطان رحم یکی از سرطانهای مهم دستگاه تناسلی زنان است و در صورت تشخیص در مراحل پیشرفته میتواند بسیار خطرناک باشد. تشخیص دیرهنگام، احتمال موفقیت درمان را کاهش میدهد و اهمیت شناخت علائم اولیه را بیشتر میکند.
متخصصان معتقدند تغییر سبک زندگی ممکن است در افزایش موارد ابتلا نقش داشته باشد. چاقی، رژیم غذایی نامناسب و به تعویق انداختن بارداری از جمله عواملی هستند که احتمال دارد با افزایش خطر این بیماری ارتباط داشته باشند.
علائم سرطان رحم چیست؟
یکی از مهمترین هشدارهای متخصصان، توجه به خونریزیهای غیرطبیعی است. برخلاف تصور رایج این علامت فقط در زنان یائسه اهمیت ندارد و زنان جوان نیز باید تغییرات غیرمعمول در چرخه قاعدگی خود را جدی بگیرند.
مهمترین علائم هشداردهنده عبارتاند از:
۱- خونریزی بین قاعدگیها: مشاهده خونریزی در فاصله میان دو دوره قاعدگی نیازمند بررسی پزشکی است.
۲- پریودهای سنگین یا طولانی: افزایش غیرمعمول شدت خونریزی یا طولانیتر شدن دوره قاعدگی باید جدی گرفته شود.
۳- ترشحات غیرطبیعی واژن: ترشحاتی با رنگ صورتی یا قهوهای که با الگوی معمول بدن تفاوت دارند، ممکن است به بررسی نیاز داشته باشند.
۴- خونریزی پس از یائسگی: هرگونه خونریزی پس از پایان قاعدگیهای دوران یائسگی باید توسط پزشک بررسی شود.
البته این علائم همیشه به معنای ابتلا به سرطان نیستند و ممکن است در بیماریهای دیگری مانند آندومتریوز یا فیبروم رحم نیز دیده شوند. بررسی علت آنها اهمیت دارد. طبیعی بودن نتیجه آزمایش غربالگری دهانه رحم نیز بهتنهایی سرطان آندومتر را رد نمیکند؛ زیرا این آزمایش برای تشخیص سرطان رحم طراحی نشده است.
چه عواملی خطر ابتلا را افزایش میدهند؟
افزایش سن یکی از عوامل خطر سرطان آندومتر است، اما این بیماری میتواند در زنان جوانتر نیز رخ دهد.
چاقی از عوامل مهم خطر محسوب میشود. بافت چربی در تنظیم هورمونها نقش دارد و افزایش وزن میتواند تعادل هورمونی بدن را تغییر دهد. چاقی همچنین با التهاب مزمن ارتباط دارد و این عوامل ممکن است در افزایش احتمال بروز تغییرات سلولی نقش داشته باشند.
سندرم تخمدان پلیکیستیک یا تنبلی تخمدان نیز در برخی افراد با اختلال تخمکگذاری و قرار گرفتن طولانیتر آندومتر در معرض استروژن، بدون اثر متعادلکننده کافی پروژسترون همراه است. این وضعیت میتواند خطر ابتلا را افزایش دهد.
مصرف هورموندرمانی حاوی استروژن بدون پروژسترون در افرادی که رحم دارند نیز از عوامل خطر شناختهشده است. درباره روشهای پیشگیری هورمونی از بارداری باید توجه داشت که اثر آنها یکسان نیست و برخی از این روشها بهویژه داروهای ترکیبی، میتوانند خطر سرطان آندومتر را کاهش دهند.
بارداری و زایمان نیز با کاهش خطر این بیماری ارتباط دارند. در دوران بارداری، چرخه قاعدگی متوقف میشود و تغییرات هورمونی میتواند میزان مواجهه آندومتر با استروژن را کاهش دهد. با این حال، نداشتن فرزند بهتنهایی به معنای ابتلا یا حتی ضرورت بروز بیماری نیست.
امید تازه به درمان سرطان رحم پیشرفته
همزمان با هشدارها درباره افزایش موارد ابتلا، نتایج یک کارآزمایی بالینی جدید امیدهایی را برای درمان بیماران مبتلا به سرطان آندومتر پیشرفته ایجاد کرده است.
در این مطالعه، بیمارانی که بیماری آنها پس از شیمیدرمانی یا جراحی پیشرفت کرده بود، به دو گروه تقسیم شدند. یک گروه شیمیدرمانی استاندارد دریافت کرد و گروه دیگر تحت درمان با دارویی جدید قرار گرفت که برای رساندن هدفمند ماده ضدسرطان به سلولهای سرطانی طراحی شده است.
نتایج نشان داد خطر پیشرفت بیماری در گروه دریافتکننده درمان جدید ۴۱ درصد کمتر بود. همچنین خطر مرگومیر در این گروه نسبت به بیمارانی که شیمیدرمانی استاندارد دریافت کرده بودند، ۳۲ درصد کاهش داشت.
در گروه درمان جدید، اندازه تومور در ۳۵ درصد بیماران کاهش یافت. این میزان در گروه شیمیدرمانی استاندارد ۱۷ درصد بود.
این روش درمانی از فناوریای استفاده میکند که داروی ضدسرطان را با هدف قرار دادن سلولهای توموری به محل مورد نظر میرساند. هدف از این رویکرد، افزایش اثر درمان بر سلولهای سرطانی است.
با وجود نتایج امیدوارکننده، ارزیابی کامل ایمنی، عوارض جانبی و میزان اثربخشی درمان در گروههای مختلف بیماران برای تعیین جایگاه آن در درمان سرطان رحم اهمیت دارد.
چگونه میتوان خطر سرطان رحم را کاهش داد؟
پیشگیری کامل از سرطان رحم امکانپذیر نیست، اما رعایت برخی نکات میتواند به کاهش خطر کمک کند.
• حفظ وزن در محدوده سالم و انجام فعالیت بدنی منظم
• توجه به خونریزیهای غیرطبیعی و مراجعه به پزشک در صورت مشاهده علائم جدید
• بررسی اختلالات قاعدگی و مشکلات هورمونی، بهویژه در افراد مبتلا به سندرم تخمدان پلیکیستیک
• مصرف هورموندرمانی با توجه به شرایط فردی و تحت نظر پزشک
مهمترین نکته، نادیده نگرفتن تغییرات غیرمعمول بدن است. خونریزی بین قاعدگیها یا خونریزی پس از یائسگی لزوماً به معنای سرطان نیست، اما بررسی بهموقع آنها میتواند به تشخیص علت و آغاز درمان مناسب کمک کند.