افزایش تنشها در دریای سیاه؛ سایه جنگ بر شریان غلات جهان
تشدید حملات به کشتیهای باری در دریای سیاه نگرانیها در مورد اختلال در صادرات غلات و افزایش قیمتهای جهانی را دوباره به وجود آورده است.
به گزارش فرتاک نیوز؛ حملات اخیر به کشتیهای باری در دریای سیاه موجب بروز نگرانیهایی درباره احتمال اختلال در زنجیره تأمین و نوسان قیمت جهانی غلات شده است. اوکراین در روزهای اخیر روسیه را به تشدید حملات به بنادر و کشتیهای تجاری خود متهم کرده و مقامات کییف این اقدامات را تلاشی برای محاصره مجدد صادرات غلات قلمداد کردهاند.
دریای سیاه به عنوان مسیر حیاتی تجارت غلات شناخته میشود و تقریباً ۷۰ درصد از صادرات کشاورزی اوکراین از این آبراه انجام میگیرد. در مقابل، مسکو نیز کییف را به افزایش حملات در دریای آزوف متهم کرده است؛ مسیری که یکچهارم صادرات غلات روسیه از آن عبور میکند.
شورای کشاورزی اوکراین هشدار داده است که تعلیق فعالیت بنادر این کشور در دریای سیاه میتواند منجر به انباشت مازاد تولید ۳۲ میلیون تنی در بازار داخلی و سقوط قیمتها به زیر هزینه تولید شود. به گفته فعالان بخش کشاورزی اوکراین، مالکان کشتیها به دلیل خطرات جانی برای خدمه و مسائل مرتبط با بیمه، تمایل کمتری برای اعزام شناورهای خود به منطقه اودسا دارند.
این وضعیت یادآور بحران سال ۲۰۲۲ است؛ زمانی که محاصره دریای سیاه باعث افزایش بیسابقه قیمت مواد غذایی، بهویژه در کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا به عنوان واردکنندگان اصلی غلات اوکراین شد.
تحلیلگران ژئوپلیتیک غذا بر این باورند که تنشهای جاری در دریای سیاه هماکنون نیز تأثیر خود را بر قیمت گندم و ذرت گذاشته است. این چالشها به همراه بحران دریای سرخ ناشی از حملات یمن و کاهش سطح آب در کانال پاناما به دلیل خشکسالی، فشار مضاعفی بر لجستیک دریایی جهان وارد میآورد. طولانیتر شدن مسیرهای کشتیرانی و افزایش زمان انتظار کشتیها، تقاضا برای باربری را بالا برده و هزینهها را افزایش میدهد.
با این حال، کارشناسان شورای بینالمللی غلات بر این عقیدهاند که به دلیل برداشت زودهنگام و سطح مناسب ذخایر جهانی، احتمال تکرار شوک قیمتی مشابه سال ۲۰۲۲ در میانمدت ضعیف است، هرچند تداوم کاهش ذخایر کشورهای تولیدکننده میتواند این تعادل را به خطر بیندازد.
در همین حال، بازگشت بحران لجستیک در دریای سیاه نگرانیهای مختلفی را برای تولیدکنندگان شرق اتحادیه اروپا ایجاد کرده است. در بحران پیشین، ایجاد خطوط همبستگی زمینی برای عبور غلات اوکراین منجر به اشباع بازارهای محلی در لهستان، رومانی، بلغارستان، مجارستان و اسلواکی شد که اعتراضات سیاسی شدیدی را به دنبال داشت.
مقامات کشاورزی اوکراین اعلام کردهاند که این بار برای مدیریت بحران آمادگی بیشتری دارند و با توسعه ظرفیتهای ذخیرهسازی غیرمتمرکز و تقویت مسیرهای جایگزین مانند رودخانه دانوب، تلاش میکنند تا از بروز تنش مجدد با همسایگان غربی خود جلوگیری کنند.