سرطان معده؛ وقتی دردهای گوارشی ساده هشدار میدهند
بیاشتهایی، کاهش وزن ناگهانی و دردهای مداوم معده میتواند نشانههایی از سرطان معده باشد؛ بیماریای که اغلب دیر تشخیص داده میشود.
سرطان معده معمولاً از لایه داخلی معده آغاز میشود و به مرور میتواند به لایههای عمیقتر و سپس به اندامهای دیگر گسترش پیدا کند. مشکل اصلی اینجاست که در مراحل اولیه، بیمار ممکن است علامت واضحی نداشته باشد یا علائم را با «ترش کردن» و «ناراحتی معده» اشتباه بگیرد.
نشانههای هشداردهنده شامل کاهش وزن بیدلیل، بیاشتهایی، سیری زودرس، تهوع مکرر، درد یا سوزش پایدار معده است. برخی افراد حس میکنند اشتها دارند اما با چند لقمه «زود سیر» میشوند. اگر این وضعیت چند هفته طول بکشد، بهتر است جدی گرفته شود.
در مراحل پیشرفتهتر، علائمی مثل استفراغ خونی، مدفوع سیاهرنگ، کمخونی، ضعف شدید یا درد مداوم و شدیدتر دیده میشود. کمخونی میتواند خودش را با رنگپریدگی، تنگی نفس، تپش قلب یا خستگی دائمی نشان دهد. این علائم معمولاً یعنی باید سریعتر بررسیهای تخصصی انجام شود.
از عوامل خطر مهم، عفونت هلیکوباکتر پیلوری است؛ باکتریای که میتواند زخم و التهاب مزمن ایجاد کند و در بلندمدت خطر سرطان را بالا ببرد. مصرف زیاد غذاهای شور، دودی و فرآوریشده، کمبود میوه و سبزی تازه، سیگار و سابقه خانوادگی هم نقش مهمی دارند.
تشخیص استاندارد سرطان معده، آندوسکوپی همراه با نمونهبرداری است. بسیاری از افراد از آندوسکوپی میترسند، اما حقیقت این است که گاهی همین بررسی ساده میتواند جان انسان را نجات دهد. پزشک بر اساس علائم، سن، سابقه خانوادگی و نتایج آزمایشها تصمیم میگیرد چه زمانی آندوسکوپی لازم است.
درمان بسته به مرحله بیماری میتواند شامل جراحی (برداشتن بخشی از معده یا تمام آن)، شیمیدرمانی و گاهی رادیوتراپی باشد. در سالهای اخیر درمانهای هدفمند هم برای برخی بیماران استفاده میشود. موفقیت درمان به شدت به «زمان تشخیص» وابسته است.
برای پیشگیری، سبک زندگی نقش کلیدی دارد: کاهش مصرف نمک و غذاهای فرآوریشده، افزایش مصرف سبزیجات و میوه، ترک سیگار و درمان عفونت هلیکوباکتر در صورت وجود. همچنین اگر سابقه خانوادگی دارید یا علائم پایدار دارید، بهتر است به جای خوددرمانی با داروهای معده، مسیر تشخیص دقیق را دنبال کنید.