سال تحصیلی جدید حضوری شد

آموزش و پرورش کردستان در سال‌های اخیر با مجموعه‌ای از چالش‌های انباشته‌شده مواجه بوده است؛ از پایین بودن سرانه فضای آموزشی و کمبود زیرساخت‌های ورزشی گرفته تا نیاز به تأمین نیروی انسانی و ارتقای کیفیت آموزشی. با این حال، مسئولان این حوزه معتقدند مجموعه‌ای از برنامه‌های توسعه‌ای در حال اجراست تا بخشی از این فاصله تاریخی جبران شود.

سید فواد حسینی، مدیرکل آموزش و پرورش کردستان پیش‌ از ظهر امروز در نشست با خبرنگاران ضمن تبریک روز خبرنگار، رسانه‌ها را یکی از مهم‌ترین حلقه‌های ارتباطی میان مردم و دستگاه‌های اجرایی دانست و اظهار کرد: خبرنگاران با مطالبه‌گری، انعکاس دغدغه‌های جامعه و پیگیری عملکرد مدیران، نقش مهمی در اصلاح فرآیند خدمت‌رسانی دارند.

وی با تأکید بر ضرورت تقویت ارتباط دوسویه میان رسانه و دستگاه‌های اجرایی افزود: هر اندازه مسیر دسترسی خبرنگاران به اطلاعات شفاف‌تر باشد، امکان انعکاس دقیق‌تر واقعیت‌ها و جلوگیری از شکل‌گیری برداشت‌های نادرست از عملکرد دستگاه‌ها بیشتر خواهد شد.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان با اشاره به پیشینه غنی رسانه‌ای استان، بر ضرورت ثبت و حفظ تاریخ مطبوعات کردستان تأکید کرد و گفت: فعالیت‌های ارزشمند خبرنگاران، نویسندگان و پیشکسوتان رسانه‌ای استان باید در قالب کارهای پژوهشی و مستند برای نسل‌های آینده ثبت شود.

حسینی اعلام کرد: آموزش و پرورش کردستان آمادگی دارد از ظرفیت‌های پژوهشی خود برای همراهی در مسیر مستندسازی تاریخ رسانه‌ای استان و معرفی چهره‌های اثرگذار این عرصه استفاده کند.

جبران عقب‌ماندگی فضای آموزشی؛ 191 پروژه برای ساخت بیش از هزار کلاس درس

وی در ادامه به یکی از مهم‌ترین چالش‌های آموزش و پرورش کردستان یعنی کمبود فضای آموزشی پرداخت و گفت: این استان همچنان از نظر سرانه فضای آموزشی در شمار مناطق کم‌برخوردار کشور قرار دارد.

حسینی اعلام کرد: سرانه فضای آموزشی کردستان حدود 4.8 مترمربع به ازای هر دانش‌آموز است، در حالی که این شاخص در سطح کشور حدود 5.5 مترمربع و در استانداردهای جهانی نزدیک به هشت مترمربع است.

وی با بیان اینکه کاهش این فاصله نیازمند برنامه‌ای بلندمدت است، عنوان کرد: یکی از محورهای اصلی فعالیت آموزش و پرورش استان در دولت چهاردهم، حضور فعال در طرح نهضت توسعه عدالت در فضاهای آموزشی بوده است.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان خاطرنشان کرد: از ابتدای دولت چهاردهم تاکنون حدود 60 هزار مترمربع فضای آموزشی و 47 هزار مترمربع فضای ورزشی شامل سالن، زمین چمن و کلاس‌های تربیت بدنی ایجاد یا آماده بهره‌برداری شده است.

وی از تدوین برنامه سه‌ساله برای ارتقای وضعیت فضای آموزشی استان خبر داد و گفت: در این برنامه 191 پروژه آموزشی با هدف احداث یک‌هزار و 88 کلاس درس تعریف شده که بخشی از این طرح‌ها وارد مرحله بهره‌برداری شده‌اند.

حسینی تأکید کرد: حتی دستیابی به میانگین کشوری نیز پایان مشکلات آموزشی کردستان نخواهد بود، چراکه برخی شهرستان‌ها و مناطق استان شرایطی دشوارتر از میانگین موجود دارند و همچنان نیازمند توسعه فضاهای آموزشی هستند.

مهاجرت و تغییر الگوی جمعیتی؛ عامل برهم خوردن توازن آموزشی کردستان

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان یکی از عوامل اصلی ایجاد نابرابری در توزیع فضاهای آموزشی را تغییرات جمعیتی، مهاجرت و رشد نامتوازن برخی مناطق عنوان کرد و گفت: امروز در کنار مدارسی در مناطق روستایی که با کاهش تعداد دانش‌آموز مواجه هستند، مناطقی از شهرها و حاشیه شهرها وجود دارد که به دلیل افزایش جمعیت، با کمبود جدی کلاس درس روبه‌رو هستند.

حسینی افزود: در برخی روستاها ساختمان‌های آموزشی مناسب وجود دارد، اما کاهش جمعیت دانش‌آموزی موجب شده ظرفیت این مدارس به طور کامل استفاده نشود؛ در مقابل، در بعضی مناطق شهری به دلیل افزایش مهاجرت و رشد جمعیت، نیاز به احداث مدارس جدید بیش از گذشته احساس می‌شود.

وی تأکید کرد: برنامه‌ریزی آینده آموزش و پرورش باید بر اساس نیاز واقعی مناطق انجام شود تا منابع محدود در نقاطی هزینه شود که بیشترین اثرگذاری را داشته باشد و عدالت در توزیع امکانات آموزشی محقق شود.

جهش اعتبارات نوسازی مدارس؛ کردستان در صدر رشد اعتبارات کشور

حسینی در بخش دیگری از سخنان خود به افزایش منابع اختصاص‌یافته برای توسعه فضاهای آموزشی اشاره کرد و گفت: در سال 1400 مجموع اعتبارات ملی و استانی حوزه نوسازی مدارس حدود 400 میلیارد تومان بود که با پیگیری‌های صورت‌گرفته، حمایت مدیریت استان و ظرفیت‌های ایجادشده در سفر رئیس‌جمهور به کردستان، این رقم به حدود سه‌هزار و 200 میلیارد تومان افزایش یافت.

وی این رشد اعتباری را اتفاقی مهم برای حوزه آموزش استان دانست و افزود: کردستان از نظر میزان رشد اعتبارات حوزه نوسازی مدارس و احداث فضاهای آموزشی، رتبه نخست کشور را به خود اختصاص داده است.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان با تأکید بر اینکه توسعه مدارس تنها با بودجه دولتی امکان‌پذیر نیست، خواستار ورود جدی‌تر خیرین، بانک‌ها، شرکت‌ها و مجموعه‌های اقتصادی به عرصه مدرسه‌سازی شد.

وی گفت: مسئولیت اجتماعی بنگاه‌های اقتصادی و مشارکت نهادهای مختلف می‌تواند روند ساخت، تجهیز و تکمیل مدارس در استان را سرعت ببخشد.

شتاب توسعه فضاهای ورزشی؛ سرانه دانش‌آموزی به 53 صدم مترمربع می‌رسد

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان در ادامه به توسعه زیرساخت‌های ورزشی مدارس اشاره کرد و گفت: طی سال‌های اخیر اقدامات قابل توجهی برای افزایش فضاهای ورزشی دانش‌آموزی انجام شده و سرانه ورزشی دانش‌آموزان استان از 27 صدم مترمربع به حدود 40 صدم مترمربع افزایش یافته است.

حسینی اظهار کرد: در سال گذشته 79 پروژه ورزشی با مجموع 47 هزار مترمربع اجرا شد که احداث نخستین استخر دانش‌آموزی مریوان، نخستین سالن ویژه دانش‌آموزان با نیازهای ویژه و یکی از بزرگ‌ترین زمین‌های چمن مصنوعی دانش‌آموزی کشور از جمله این طرح‌ها بود.

وی افزود: برای سال جاری نیز اجرای 81 پروژه ورزشی شامل 50 زمین چمن مصنوعی، سه کفپوش سالن ورزشی، یک سالن ورزشی و 15 کلاس تربیت بدنی در دستور کار قرار گرفته است.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان گفت: با تکمیل این طرح‌ها، سرانه فضای ورزشی دانش‌آموزان استان به حدود 53 صدم مترمربع خواهد رسید و مسیر دستیابی به اهداف برنامه هفتم توسعه در این حوزه هموارتر می‌شود.

دنبال تأمین پایدار معلم هستیم

حسینی یکی از اولویت‌های اصلی آموزش و پرورش استان را تأمین نیروی انسانی عنوان کرد و گفت: تلاش کرده‌ایم نیاز واقعی استان را بدون کم‌نمایی اعلام کنیم، چراکه پنهان کردن کمبودها باعث انباشته شدن مشکلات در سال‌های آینده خواهد شد.

وی با اشاره به وضعیت نیروی انسانی آموزش و پرورش کردستان اظهار کرد: استان در بخش‌های مختلف شامل آموزگار، دبیر، هنرآموز، مربی پرورشی، مشاور، مربی تربیت بدنی و نیروهای کیفیت‌بخش با کمبود قطعی 2 هزار و 740 نفر مواجه است.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان ادامه داد: اعلام دقیق نیازها موجب شد ظرفیت پذیرش دانشجو در دانشگاه فرهنگیان برای استان افزایش یابد؛ به‌گونه‌ای که در سال 1403 ظرفیت پذیرش دانشجومعلم 20 درصد و در سال 1404 نیز 20 درصد دیگر افزایش پیدا کرد.

وی گفت: در مجموع طی دو سال، ظرفیت جذب دانشجومعلم در کردستان 40 درصد رشد داشته و این روند می‌تواند زمینه ورود حدود یک‌هزار نیروی جدید به آموزش و پرورش استان در سال‌های آینده را فراهم کند.

ظرفیت دانشگاه فرهنگیان افزایش یافت؛ مسیر تأمین معلم بومی تقویت می‌شود

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان با اشاره به سیاست این مجموعه برای تأمین پایدار نیروی انسانی از مسیر دانشگاه فرهنگیان اظهار کرد: افزایش ظرفیت پذیرش دانشجومعلم، یکی از راهکارهای اساسی برای جبران کمبود نیرو و تربیت معلمان بومی برای آینده استان است.

حسینی افزود: امسال 376 نفر نیروی جدید از دانشگاه فرهنگیان وارد آموزش و پرورش کردستان می‌شوند و با توجه به ظرفیت‌های ایجادشده، پیش‌بینی می‌شود تا سال 1409 تعداد نیروهای ورودی از این مسیر به حدود 716 نفر برسد.

وی ادامه داد: برای مناطق کمتر برخوردار استان نیز سهمیه‌های ویژه‌ای در نظر گرفته شده و امسال 30 سهمیه اختصاصی دیگر برای شهرستان‌ها و مناطق محروم کردستان در دفترچه پذیرش دانشگاه فرهنگیان لحاظ شده است.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان این اقدامات را حاصل پیگیری مجموعه مدیریتی استان، نمایندگان مردم در مجلس و مسئولان دانشگاه فرهنگیان دانست و گفت: تقویت مسیر جذب معلم بومی، علاوه بر کاهش کمبود نیروی انسانی، زمینه استفاده از ظرفیت جوانان توانمند استان را نیز فراهم می‌کند.

رشد 71 درصدی موفقیت دانش‌آموزان کردستان در المپیادهای علمی

حسینی در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه‌های ارتقای کیفیت آموزشی اشاره کرد و گفت: طی دو سال اخیر شاهد رشد قابل توجه حضور و موفقیت دانش‌آموزان استان در المپیادهای علمی بوده‌ایم.

وی افزود: میزان موفقیت دانش‌آموزان کردستان در این حوزه 71 درصد افزایش یافته و برخلاف گذشته که برخی رشته‌های المپیادی نماینده‌ای از استان نداشتند، امروز دانش‌آموزان مناطق مختلف حتی شهرستان‌های کمتر برخوردار نیز فرصت حضور در این رقابت‌ها را پیدا کرده‌اند.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان تأکید کرد: هدف ما این است که شناسایی استعدادهای برتر تنها محدود به مرکز استان نباشد و دانش‌آموزان مستعد در دورترین نقاط کردستان نیز امکان رشد و رقابت علمی داشته باشند.

وی همچنین از اجرای دوره‌های توانمندسازی معلمان خبر داد و گفت: حرکت به سمت روش‌های نوین تدریس و ارتقای مهارت‌های حرفه‌ای فرهنگیان، از برنامه‌های مهم آموزش و پرورش استان است؛ هرچند تغییر در شیوه‌های آموزشی فرآیندی تدریجی و زمان‌بر خواهد بود.

کردستان در جایگاه دوم ارزیابی عملکرد آموزش و پرورش کشور

حسینی با اشاره به ارزیابی عملکرد ادارات کل آموزش و پرورش استان‌ها اظهار کرد: در آخرین ارزیابی‌های انجام‌شده، کردستان توانست جایگاه دوم کشور را به دست آورد.

وی این موفقیت را حاصل عملکرد مجموعه بخش‌های مختلف آموزش و پرورش استان دانست و افزود: حوزه‌های آموزشی، پرورشی، ابتدایی، متوسطه، سلامت، تربیت بدنی و سایر بخش‌ها در این ارزیابی نقش داشته‌اند.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان خاطرنشان کرد: این رتبه حاصل تلاش جمعی فرهنگیان و مجموعه مدیریتی آموزش و پرورش استان است و حفظ این جایگاه نیازمند استمرار برنامه‌های توسعه‌ای و ارتقای کیفیت خدمات آموزشی خواهد بود.

نرخ ترک تحصیل در کردستان نصف میانگین کشور است

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان در ادامه با اشاره به موضوع دانش‌آموزان بازمانده از تحصیل و ترک تحصیل اظهار کرد: شناسایی و بازگرداندن دانش‌آموزان به چرخه آموزش یکی از برنامه‌های مهم آموزش و پرورش است.

حسینی تأکید کرد: آمار ترک تحصیل باید بر اساس اطلاعات رسمی و سامانه‌های ثبت‌شده آموزش و پرورش اعلام شود و نمی‌توان آمارهای غیرمستند را مبنای تحلیل وضعیت آموزشی استان قرار داد.

وی گفت: اطلاعات مربوط به ترک تحصیل دانش‌آموزان در سامانه سیدا ثبت و به تفکیک مقطع، پایه و جنسیت قابل بررسی است و پس از تکمیل فرآیند ثبت‌نام و جابه‌جایی دانش‌آموزان، آمار نهایی استخراج می‌شود.

مدیرکل آموزش و پرورش کردستان افزود: بر اساس آمار رسمی، نرخ ترک تحصیل در کشور حدود 4.2 درصد است، در حالی که این رقم در کردستان برای سال تحصیلی 1404-1405 به 2.2 درصد رسیده است.

وی با بیان اینکه حتی ترک تحصیل یک دانش‌آموز نیز برای نظام تعلیم و تربیت قابل قبول نیست، گفت: با همکاری رسانه‌ها، شوراهای محلی، بخشداران، معتمدان و مسئولان مناطق، تلاش می‌کنیم دانش‌آموزان بازمانده از تحصیل شناسایی و به مدرسه بازگردانده شوند.

حسینی اذعان داشت: امسال دو هزار و 100 نفر درخواست انتقالی داشتند که 700 نفر آن خارج از استان بود. برخی از نیروها به محض استخدام از فردای آن روز دنبال انتقال به شهر خود هستند! 

پایان راه؛ عدالت آموزشی نیازمند تداوم حمایت‌ها

آموزش و پرورش کردستان اگر چه در سال‌های اخیر گام‌هایی برای توسعه فضاهای آموزشی، افزایش ظرفیت نیروی انسانی و ارتقای کیفیت برداشته است، اما همچنان با چالش‌های ریشه‌داری روبه‌روست؛ چالش‌هایی که حل آنها نیازمند تداوم حمایت‌های ملی، مشارکت خیرین، برنامه‌ریزی دقیق منطقه‌ای و توجه ویژه به مناطق کم‌برخوردار است.

افزایش اعتبارات نوسازی مدارس، تعریف صدها پروژه آموزشی، تقویت دانشگاه فرهنگیان و کاهش نرخ ترک تحصیل نشان می‌دهد مسیر اصلاح آغاز شده است، اما رسیدن به عدالت آموزشی پایدار در کردستان نیازمند آن است که این روند با جدیت ادامه یابد و منابع موجود دقیقاً در مناطقی هزینه شود که بیشترین نیاز را دارند.