آیا مشتریان قدیمی با فرصت معافیت ۶۰ روزه فروش نفت ایران دوباره برمیگردند؟
تعلیق ۶۰ روزه تحریمهای نفتی ایران، صادرات نفت را بهبود بخشیده و مذاکرات با مشتریان آسیایی آغاز شده است. ایران ۵۰ میلیون بشکه نفت صادر کرده است.
بر اساس مجوزی که از سوی وزارت خزانهداری ایالات متحده صادر شده، ایران از تاریخ ۲۲ ژوئن تا ۲۱ اوت ۲۰۲۶ مجاز است تا نفت خام، فرآوردههای نفتی و محصولات پتروشیمی خود را بدون محدودیتهای تحریمی آمریکا صادر کند و درآمد حاصل از آن را دریافت نماید. این معافیت که در چارچوب توافقنامهای میان ایران و آمریکا به تصویب رسیده، فرصتی ۶۰ روزه برای احیای صادرات نفت ایران و بازگشت به بازارهای جهانی فراهم کرده است.
یکی از نخستین نشانههای تأثیر این تصمیم، افزایش قابل توجه صادرات نفت ایران است. موسسه ردیابی نفتکشها، تانکرترکرز، اعلام کرده که ایران از زمان لغو محاصره نفتی، حدود ۵۰ میلیون بشکه نفت خام صادر کرده است. ارزش این صادرات تقریباً ۳.۵ میلیارد دلار تخمین زده میشود. بر اساس این گزارش، میانگین صادرات نفت ایران در ژوئن ۲۰۲۶ به حدود یک میلیون و ۶۶۰ هزار بشکه در روز رسیده است. تانکرترکرز عدد ۵۰ میلیون بشکه را از زمان لغو محاصره اعلام کرده که نشاندهنده صادرات حدود ۳.۶ میلیون بشکه در روز در دو هفته اخیر است و میانگین ۱.۶۶ میلیون بشکه در روز برای کل ماه ژوئن ارائه شده است.
در همین راستا، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و رئیس تیم مذاکرهکننده، در تاریخ ۹ تیرماه در گفتوگویی تلویزیونی اعلام کرد که تحریمهای نفتی لغو شده و ایران اکنون نفت خود را با قیمتی حدود ۲۰ درصد بالاتر از قبل به فروش میرساند. این اظهارات نشاندهنده بهبود شرایط فروش نفت ایران نسبت به دوران تحریم و افزایش حجم صادرات است.
علاوه بر افزایش صادرات نفت، نشانههایی از بازگشت مشتریان قدیمی نفت ایران نیز مشاهده میشود. خبرگزاری رویترز به نقل از منابع ایرانی و غربی گزارش داده که ایران مذاکرات اولیه با شرکتهای ژاپنی را برای ازسرگیری صادرات نفت آغاز کرده است. بر اساس این گزارش، سه خریدار ژاپنی در حال بررسی امکان خرید نفت ایران هستند که در صورت نهایی شدن، نخستین خرید نفت ژاپن از ایران از سال ۲۰۱۹ خواهد بود. یک منبع صنعتی غربی نیز تأیید کرده که گفتوگوهای اولیه میان مقامهای ایرانی و ژاپنی در این زمینه انجام شده است. البته هنوز تصمیم نهایی در این خصوص اتخاذ نشده است. یک مقام وزارت اقتصاد، تجارت و صنایع ژاپن اعلام کرده که اطلاعی از چنین مذاکراتی ندارد و مقام دیگری نیز بیان کرده که هرگونه خرید احتمالی به تصمیم شرکتهای خصوصی بستگی دارد. به گفته این مقام، علاوه بر مسائل تجاری، امنیت مسیرهای دریایی و نفتکشها نیز از عوامل تعیینکننده برای اجرای چنین قراردادهایی است.
ژاپن یکی از مشتریان اصلی نفت ایران پیش از بازگشت تحریمهای آمریکا بود. این کشور به همراه کره جنوبی، هند و بسیاری از کشورهای اروپایی پس از خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸، واردات نفت از ایران را متوقف کرد و در سالهای اخیر چین به اصلیترین خریدار نفت ایران تبدیل شده است. اکنون تعلیق موقت تحریمها این احتمال را تقویت کرده که بخشی از مشتریان سنتی ایران بار دیگر به بازار نفت کشور بازگردند.
هند نیز به یکی از اهداف مهم دیپلماسی انرژی ایران تبدیل شده است. محسن پاکنژاد، وزیر نفت، در سفر به هند و حضور در یازدهمین اجلاس وزرای انرژی بریکس، مذاکراتی با مقامهای هندی برای توسعه همکاریهای نفتی، پالایشی و پتروشیمی انجام داد. این سفر نخستین حضور وزیر نفت ایران در هند از سال ۱۳۹۱ به شمار میرود و به عقیده کارشناسان میتواند زمینهساز احیای همکاریهای نفتی دو کشور باشد. در حاشیه این اجلاس، وزیر نفت ایران علاوه بر دیدار با مقامهای هندی، با وزیر برق آفریقای جنوبی نیز درباره ازسرگیری صادرات نفت ایران و همکاریهای فنی و مهندسی در حوزه انرژی گفتوگو کرد.
این مذاکرات نشان میدهد که وزارت نفت در تلاش است تا همزمان با حفظ بازار چین، سبد مشتریان خود را متنوعتر کرده و بازارهای قدیمی را نیز دوباره فعال کند. به گفته سیدعلی موسوی، معاون امور بینالملل وزیر نفت، هند دومین خریدار بزرگ نفت جهان محسوب میشود و بسیاری از پالایشگاههای این کشور بر پایه نفت ایران طراحی شدهاند. وی همچنین بیان کرده که ایران آمادگی کامل دارد در دوره تعلیق تحریمها نفت خود را به همه کشورها به جز اسرائیل عرضه کند و وزارت نفت تلاش خواهد کرد از فرصت ۶۰ روزه ایجادشده حداکثر بهره را ببرد. او همچنین ابراز امیدواری کرده که این معافیت موقت در آینده تمدید شود.
تعلیق ۶۰ روزه تحریمهای نفتی، فرصتی بیسابقه برای افزایش صادرات و بازگشت ایران به بخشی از بازارهای از دست رفته فراهم کرده است. افزایش صادرات به حدود یک میلیون و ۶۶۰ هزار بشکه در روز، صادرات ۵۰ میلیون بشکه نفت در کمتر از دو هفته، آغاز مذاکرات با خریداران ژاپنی و تلاش برای احیای بازار هند، همگی از نشانههای فعال شدن دوباره دیپلماسی انرژی ایران هستند. با این حال، تداوم این روند به سرنوشت مذاکرات میان تهران و واشنگتن و احتمال تمدید معافیت تحریمی پس از پایان مهلت ۶۰ روزه بستگی دارد و اکنون نفت ایران به مذاکرات چشم دوخته است.
برای ورود به کانال تلگرام فرتاک نیوز کلیک کنید.
