سهم ۲ درصدی نانوایی‌های نان کامل شایسته سلامت مردم نیست/ لزوم گنجاندن نان کامل در سبد یارانه پایدار

به گزارش فرتاک نیوز؛ مشاور وزیر بهداشت و رئیس دبیرخانه شورای‌عالی سلامت و امنیت غذایی کشور، در همایش گرامیداشت روز جهانی غذا به میزبانی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، با تأکید بر بند ۹ سیاست‌های کلی اصلاح الگوی مصرف ابلاغی رهبر معظم انقلاب، اصلاح زنجیره تولید «گندم، آرد و نان» را اولویت غیرقابل‌انکار امنیت غذایی کشور برشمرد و خواستار عزم حاکمیتی، همکاری بین‌بخشی و پیشگامی مدیران دولتی در ترویج نان کامل شد.

مشاور وزیر بهداشت افزود: سیاست‌های کلی سلامت و بند ۹ سیاست‌های اصلاح الگوی مصرف با وسواس کارشناسی تدوین شده و بر تمرکز سیاست‌گذاری، مشخص شدن متولی واحد تنظیم بازار نان، حفظ ذخایر راهبردی گندم در شرایط حساس، آموزش نیروی انسانی ماهر و ارتقای بهداشت مراکز پخت نان تأکید دارد؛ امری که امروز بیش از هر زمان دیگری هماهنگی ساختارمند میان وزارت جهاد کشاورزی، وزارت بهداشت و استانداری‌ها را می‌طلبد.

بحران سلامت و نقش فیبر نان کامل در مهار بیماری‌های غیرواگیر

رئیس دبیرخانه شورای‌عالی سلامت و امنیت غذایی کشور امنیت غذایی را فراتر از سیر کردن شکم و تأمین کالری صرف توصیف کرد و گفت: اگرچه دسترسی اقشار مختلف جامعه به‌ویژه قشر محروم به کالری مورد نیاز ضروری است، اما سلامت و کیفیت ارزش تغذیه‌ای ضامن بقای جامعه است. امروزه بیماری‌های غیرواگیر نظیر دیابت، فشار خون، چربی بالا، بیماری‌های قلبی-عروقی و سرطان‌ها چالش بنیادین نظام سلامت به شمار می‌روند؛ به طوری که سالانه سهم چشمگیری از مرگ‌ومیرهای کل کشور به این عوارض اختصاص دارد.

دکتر امامی رضوی با انتقاد از مصرف قالب نان‌های سفید و فاقد سبوس در کشور هشدار داد: بیش از ۹۰ تا ۹۵ درصد نان مصرفی فعلی کشور فاقد ارزش غذایی بهینه است، در حالی که در سند دانش‌بنیان امنیت غذایی مصوب شورای‌عالی انقلاب فرهنگی، بازگشت به نان کامل یک هدف راهبردی تلقی شده است. بر اساس داده‌های تغذیه‌ای، آرد کامل حاوی ۱۲ تا ۱۵ گرم فیبر در هر ۱۰۰ گرم است و مصرف روزانه ۲۵ تا ۳۰ گرم فیبر غذایی برای سلامت هر فرد ضروری است؛ در حالی که مصرف کنونی کمتر از نصف این میزان برآورد می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: ۷۰ تا ۸۰ درصد فیبر موجود در نان کامل از نوع نامحلول است که حرکات روده را تسهیل و از بیماری‌هایی نظیر یبوست، هموروئید و سرطان کولون که در سال‌های اخیر رشد تصاعدی داشته پیشگیری می‌کند و بخش محلول آن نیز جذب چربی و نوسان قند خون را مهار می‌سازد.

کارنامه تولید نان کامل در کشور و شکاف عرضه در نانوایی‌ها

دکتر امامی رضوی در ادامه به پایش آماری وضعیت زنجیره تأمین آرد و پخت نان کامل در کشور بر مبنای گزارش‌های دبیرخانه‌های سلامت استانداری‌ها و دانشگاه‌های علوم پزشکی اشاره کرد.

به گفته وی، از مجموع ۳۲۲ کارخانه آرد در سطح کشور، ۱۱۴ واحد آسیابانی توانایی و خط فعال تولید آرد کامل را دارند که معادل ۳۵ درصد ظرفیت کارخانه‌ها است. با این حال، در حلقه نهایی توزیع یعنی نانوایی‌ها، از حدود ۸۵ هزار نانوایی فعال در کشور تنها ۱۶۲۱ واحد به پخت نان کامل اختصاص دارند که رقمی در حدود ۲ درصد است.

وی با اشاره به اینکه هرچند این آمار نسبت به سال‌های قبل پیشرفت را نشان می‌دهد، اما هرگز پاسخگوی نیاز سلامت جامعه نیست، بر ارزیابی شاخص‌ها نسبت به سرانه جمعیت تأکید ورزید.

از یارانه پایدار تا پیشگامی نهادهای دولتی و نظارتی

مشاور وزیر بهداشت تولید نان کامل را نیازمند حمایت ملموس اقتصادی از خبازان دانست و تصریح کرد: فرایند استراحت و تخمیر خمیر آرد کامل زمان‌بر است؛ اگر دولت با آموزش و بسته‌های تشویقی از نانوا حمایت نکند، تمایلی به صرف زمان بیشتر نخواهد داشت و به افزودن نمک بالا روی می‌آورد.

وی پیشنهاد داد با توجه به اختیارات استانداران در ساماندهی زنجیره نان، یارانه دولتی نان به نان کامل معطوف شود تا قشر کم‌درآمد و متوسط از دستیابی به غذای سالم محروم نمانند.

دکتر امامی رضوی با انتقاد از ذائقه تحمیلی نان‌های سفید، اصلاح نگرش عمومی از طریق صداوسیما، آموزش‌وپرورش و پیشگامی نهادهای حاکمیتی را ضروری دانست و گفت: مسئولان باید اصلاح الگوی زیست سالم را از خود شروع کنند؛ همان‌گونه که در ترویج تحرک فیزیکی و طرح‌هایی چون سه‌شنبه‌های بدون خودرو نیز الگوسازی مدیران تعیین‌کننده است.

خبرنگار: طیبه دولت‌آبادی