هائیتی و ورود ارتش السالوادور؛ وقتی «چراغ سبز» آمریکا مسیر عملیات را عوض می‌کند
وقتی بحران هائیتی هر روز شدیدتر می‌شود، السالوادور تصمیم گرفته نیروهایش را برای مقابله با باندهای مسلح وارد میدان کند؛ تصمیمی که با تائید صریح آمریکا شکل گرفته است. اما سوال اصلی این است: این حضور چگونه با نیروهای دیگر هماهنگ می‌شود و آیا به آرام‌تر شدن اوضاع کمک می‌کند یا آشفتگی را بیشتر می‌کند؟
به گزارش فرتاک نیوز؛ السالوادور برای اعزام گسترده نظامی به هائیتی، موافقت دونالد ترامپ را گرفته و حالا قرار است هزاران نیروی این کشور به میدان مقابله با باندهای مسلح بپیوندند. هم‌زمان، درباره نحوه اجرای عملیات و اینکه این اقدام چه اثری بر تلاش‌های امنیتی موجود می‌گذارد، ابهام جدی وجود دارد.
این اعزام با تایید آمریکا قرار است چه تغییری ایجاد کند؟
در روایت خبر، بوکله رئیس‌جمهوری السالوادور پیش از اقدام، با ترامپ هماهنگ شده تا واشنگتن با این عملیات مخالفت نکند. در همین گفت‌وگو، ترامپ به بوکله گفته «کاری که لازم است را انجام دهید»؛ عبارتی که نشان می‌دهد تصمیم، فقط یک درخواست سیاسی نبوده و مسیر عملیاتی آن هم تایید شده است.
بوکله پیش‌تر ایده داشت السالوادور به‌عنوان نماینده آمریکا مسئول «آرام کردن اوضاع» شود؛ اما خبر می‌گوید وزیر خارجه آمریکا با این ایده موافق نبوده و ترجیح داده آمریکا فاصله خود را حفظ کند. همین اختلاف، می‌تواند روی شکل واقعی حضور نیروها اثر بگذارد.
برنامه نیروها چگونه با نیروهای موجود در هائیتی جور می‌شود؟
هائیتی هم‌اکنون فقط درگیر یک نیرو نیست. خبر از حضور «نیروی سرکوب باند» تحت حمایت سازمان ملل با حدود ۲ هزار نیرو می‌گوید که حتی برنامه داشت تعداد خود را به ۵ هزار نفر برساند. در کنار آن، پلیس ملی هائیتی، ارتش هائیتی و پیمانکاران نظامی خارجی نیز در کارند.
در چنین وضعی، دو تحلیل در گزارش برجسته می‌شود: یکی می‌گوید با افزایش نیروها، احتمالاً اعزام السالوادور طولانی‌مدت و با هدف امنیتی گسترده‌تر است؛ دیگری هشدار می‌دهد که چند نیروی مجزا بدون زنجیره فرماندهی واحد، کار می‌کنند. نتیجه این است که هماهنگی عملیاتی می‌تواند سخت باشد، مخصوصاً وقتی تاکتیک‌ها و فناوری‌ها یکسان نیست.
- همکاری‌های امنیتی مطرح شده، اما چارچوب حقوقی دقیق آن هنوز مشخص نیست.
- بخشی از نیروها عملیات «پاکسازی» انجام می‌دهند و بخشی دیگر ممکن است مواضع پاکسازی‌شده را حفظ و حراست کنند.
- حتی روش‌ها و تجهیزات متفاوت است؛ برای نمونه در خبر از استفاده پیمانکاران از پهپادهای انفجاری نام برده شده است.
السالوادور همچنین اعلام کرده برای «پول درآوردن» به هائیتی نیامده و هدفش مقابله با «شرارت» است. با این حال، خبر می‌گوید درخواست تجهیزات نظامی آمریکا مثل پهپادها و هواپیماهای ترابری، با موافقت روبه‌رو نشده؛ در نتیجه احتمال اینکه مسیر تامین تجهیزات، غیرمستقیم و از کانال دیگری (در خبر از نقش احتمالی کلمبیا نام برده شده) دنبال شود، مطرح شده است.
چه چیزی می‌تواند این عملیات را از موفقیت دور کند؟
نگرانی اصلی خبر، تشدید آشفتگی است؛ چون نیروهای جدید به یک میدان شلوغ افزوده می‌شوند، اما هنوز معلوم نیست این حضور چگونه با ساختار نیروهای موجود ترکیب می‌شود. تحلیل‌گر گروه بین‌المللی بحران می‌گوید شما چند نیرو با قواعد و فناوری‌های متفاوت دارید که بدون فرماندهی واحد روی زمین فعالیت می‌کنند.
علاوه بر این، خودِ مقیاس اعزام مهم است: السالوادور چهارشنبه گذشته گفته تا ۲ هزار نیرو اعزام خواهد کرد و احتمال افزایش آن هم وجود دارد؛ یعنی «آغاز محدود» هم می‌تواند به «بلندمدت شدن» تبدیل شود. در چنین سناریویی، موفقیت یا شکست عملیات، روی روایتی که پیرامون رئیس‌جمهوری السالوادور شکل گرفته هم اثر می‌گذارد؛ مخصوصاً اگر تلفات بیشتر شود یا عملیات به اهدافش نرسد.
مقام‌های هائیتی از «همکاری امنیتی» با السالوادور حرف زده‌اند، اما خبر تاکید می‌کند چارچوب حقوقی دقیق آن در هاله‌ای از ابهام است؛ ابهامی که می‌تواند روی هماهنگی و حدود اختیارات اثر بگذارد.