نتیجه همهپرسی ایسلند، چالش جدی برای هژمونی امنیتی اروپا
ایسلند با مخالفت شهروندان خود در یک همهپرسی، رویاهای بروکسل برای تبدیل شدن به یک هژمونی دفاعی و امنیتی را برهم زد. این نتیجه به معنای چالش جدی برای موضع اروپا در مسائل امنیتی است.
به گزارش فرتاک نیوز؛ روزنامه انگلیسی فایننشال تایمز در روز دوشنبه نوشت: عدم تمایل ایسلندیها به از سرگیری مذاکرات عضویت در اتحادیه اروپا، ضربهای جدی به ادعای بروکسل به عنوان یک بازیگر کلیدی در زمینه دفاع و امنیت وارد کرده است.
عضویت در اتحادیه اروپا به مدت دههها به عنوان یک فرصت اقتصادی برای کشورها به شمار میرفت و امکان دسترسی به بازارهای مشترک و کمکهای توسعهای را فراهم میکرد. اما پس از آغاز جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲، بروکسل مسائل دفاعی را به عنوان یکی از محورهای اصلی سیاست خود قرار داده و به عنوان تأمینکننده امنیت در برابر تهدیدات خارجی شناخته شده است. این همهپرسی در ایسلند همچنین تحت تأثیر تهدیدات دونالد ترامپ، رئیسجمهور سابق آمریکا برای تصاحب گرینلند و تغییرات سیاست او نسبت به ناتو، که تأمینکننده اصلی امنیت ایسلند محسوب میشود، قرار داشت.
مقامات ارشد اتحادیه اروپا و برخی دیپلماتهای کشورهای عضو قبل از برگزاری این همهپرسی، به توانایی این اتحادیه در جذب کشورهای ثروتمند اما آسیبپذیر از نظر ژئوپلیتیکی اشاره کرده بودند.
فایننشال تایمز گزارش داد که رای ایسلندیها به حفظ کنترل بر صنعت شیلات و اقتصاد خود و نیز حفظ روابط تجاری با اتحادیه اروپا از طریق عضویت در منطقه اقتصادی اروپا بوده است. نخستوزیر ایسلند نیز بیان کرد که مردم از وضعیت کنونی روابط با اتحادیه اروپا راضی هستند.
اورسلا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، در زمستان گذشته اعلام کرد که اتحادیه اروپا نیت دارد همکاریهای امنیتی جدیدی با شرکای خود، از جمله ایسلند، آغاز کند. این سخن به عنوان یکی از ارکان کلیدی عضویت در این بلوک معرفی شده است.
برخی دیپلماتها پیش از این سخنرانی، به این موضوع اشاره کرده بودند که ممکن است ایسلند به عنوان یک کاتالیزور برای جذب کشورهای دیگر ناتو، نظیر نروژ، عمل کند.
فایننشال تایمز همچنین نوشت که هنوز مشخص نیست که مخالفت ایسلندیها با از سرگیری عضویت در اتحادیه اروپا چه تأثیری بر دیگر نامزدهای عضویت خواهد داشت.
یک استاد دانشگاه ایسلند بیان کرد که تصمیم دولت برای برگزاری زودهنگام این همهپرسی به دلایل ژئوپلیتیکی اتخاذ شده بود. با این حال، این عدم قطعیت توسط بیشتر شهروندان به عنوان دلیلی برای تغییر وضعیت موجود در نظر گرفته نشد.
به گفته ، مردم ایسلند در این همهپرسی با ۵۲.۵ درصد آرا به پیشنهاد عضویت این کشور در اتحادیه اروپا رای منفی دادند و ۴۷.۵ درصد رایدهندگان به از سرگیری مذاکرات رای مثبت دادند.
ایسلند برای نخستین بار در سال ۲۰۰۹ و پس از بحران مالی که به شدت بر بخش مالی این کشور تأثیر گذاشت، مذاکرات برای پیوستن به اتحادیه اروپا را آغاز کرد. این مذاکرات عمدتاً بینتیجه ماند و در نهایت در سال ۲۰۱۵ به طور کامل متوقف شد. یکی از عوامل اصلی شکست این مذاکرات اختلاف بر سر سهمیههای صید ماهی بود.