برای طلاق توافقی چند شاهد لازم است؟

برای اجرای صیغه طلاق توافقی، حداقل دو شاهد مرد عادل باید در دفترخانه حضور داشته باشند و صیغه را بشنوند. بدون حضور آنان، توافق زن و شوهر برای وقوع طلاق کافی نیست. اگر می‌خواهید شرایط شاهدان، مسیر جدایی و مدارک موردنیاز را بشناسید، برای اطلاعات کامل طلاق توافقی اینجا کلیک کنید.

این شاهدان با افرادی که برای اثبات ادعا به دادگاه معرفی می‌شوند، تفاوت دارند. در طلاق توافقی، زن و شوهر درباره مهریه، نفقه، حضانت و مسائل دیگر توافق کرده‌اند؛ به همین دلیل، برای اصل درخواست جدایی نیازی به شهادت درباره اختلاف‌هایشان ندارند.

بااین‌حال، هنگام خواندن صیغه باید شرایط ماده ۱۱۳۴ قانون مدنی رعایت شود. اگر قصد دارید ثبت طلاق پیش برود، بهتر است بدانید چه کسانی می‌توانند شاهد باشند، چه زمانی باید همراهتان به دفترخانه بیایند و نبودن یا واجد شرایط نبودن آن‌ها چه تاثیری بر ثبت نهایی می‌گذارد.

برای طلاق توافقی چند شاهد لازم است؟

برای اجرای صیغه طلاق توافقی، حضور حداقل دو شاهد مرد عادل لازم است. این دو نفر باید هم‌زمان هنگام خواندن صیغه حضور داشته باشند و آن را بشنوند.

ماده ۱۱۳۴ قانون مدنی وقوع طلاق را به خواندن صیغه در حضور دست‌کم دو مردِ عادل وابسته می‌داند. پس امضای توافق‌نامه، صدور گواهی عدم امکان سازش یا رضایت زن و شوهر جای این تشریفات را نمی‌گیرد. شاهدان باید در همان زمان اجرای صیغه حاضر باشند؛ باخبر شدن آنان پیش یا پس از آن کافی نیست.

این قاعده به شیوه شروع پرونده ارتباطی ندارد. چه زن و شوهر با توافق برای جدایی اقدام کنند، چه درخواست از طرف زن یا مرد مطرح شود، تعداد شاهدان اجرای صیغه تغییر نمی‌کند. اگر دو شاهد شرایط قانونی را نداشته باشند یا صیغه را نشنوند، صحت طلاق محل ایراد است. پس بهتر است پیش از مراجعه، شرایط شاهدان و مدارک شناسایی مورد قبول را از دفترخانه بپرسید.

شاهدان طلاق توافقی در کدام مرحله حضور دارند؟

حضور شاهدان به مرحله اجرای صیغه و ثبت طلاق در دفترخانه مرتبط است. برای ثبت دادخواست، شرکت در جلسات مشاوره و رسیدگی معمول دادگاه لازم نیست دو شاهد اجرای صیغه همراهتان باشند. دلیلش روشن است: دادگاه توافق‌ها و شرایط قانونی جدایی را بررسی می‌کند؛ اما شاهدان باید وقوع صیغه طلاق را بشنوند.

مسیر معمول پرونده تا حضور شاهدان به این ترتیب است:

1. مشاوره و دریافت نتیجه لازم: زوجین مسیر مشاوره را طی می‌کنند و نتیجه می‌گیرند.

2. ثبت و رسیدگی به دادخواست: درخواست ثبت می‌شود و دادگاه توافق‌ها را بررسی می‌کند.

3. دریافت گواهی عدم امکان سازش: پس از تأیید توافق‌ها، گواهی لازم برای مراجعه به دفترخانه صادر می‌شود.

4. اجرای صیغه در دفترخانه: دو شاهد واجد شرایط هنگام خواندن صیغه حاضر می‌شوند و آن را می‌شنوند.

پس لازم نیست شاهدان را در رفت‌وآمدهای پرونده همراه ببرید. پیش از روز ثبت نهایی، زمان حضور و مدارک آنان را از دفترخانه بپرسید تا کمبود مدرک باعث عقب‌افتادن کار نشود.

شرایط شاهدان طلاق توافقی چیست؟

برای انتخاب شاهدان، تعداد تنها معیار نیست. دو نفری که همراهتان به دفترخانه می‌آیند باید همه شرایط قانونی را داشته باشند؛ چون نقص هر مورد می‌تواند اعتبار اجرای صیغه را با ایراد روبه‌رو کند. پیش از تعیین وقت، مشخصات افراد را با دفترخانه هماهنگ کنید تا روز ثبت با مانع روبه‌رو نشوید. شرایط موردنیاز را می‌توانید در این جدول ببینید:

این شرایط باید در همان لحظه خواندن صیغه برقرار باشند. اگر دو نفر بعداً از طلاق باخبر شوند یا نوشته‌ای را امضا کنند، شرط حضور را جبران نمی‌کنند. شنیدن خبر جدایی با شنیدن خود صیغه تفاوت دارد و نمی‌توان این دو را برابر دانست.

اگر درباره عدالت، بلوغ یا مدارک هویتی فردی تردید دارید، پیش از مراجعه از دفترخانه سؤال کنید. این هماهنگی کوتاه مانع از آن می‌شود که ثبت طلاق به‌دلیل انتخاب شاهد نامناسب به زمان دیگری موکول شود تا وقتتان تلف نشود.

چه کسانی می‌توانند شاهد طلاق توافقی باشند؟

شاهدان می‌توانند از میان بستگان انتخاب شوند. پدر، برادر، پسر بالغ یا دوستتان در صورت داشتن شرایط گفته‌شده می‌تواند این مسئولیت را بپذیرد. قانون شرط نکرده که شاهد با زن یا مرد نسبت خانوادگی داشته باشد؛ پس فردی خارج از خانواده قابل انتخاب است. شناخت قبلی به‌تنهایی کافی نیست و فرد انتخاب‌شده باید شرایط قانونی شاهد طلاق را داشته باشد.

«اگر برای طلاق توافقی اقدام کرده‌اید، شاهد اجرای صیغه را با شاهد دادگاه اشتباه نگیرید. این دو نفر برای اثبات اختلاف شما به دادگاه نمی‌آیند؛ بلکه باید هنگام خواندن صیغه در دفترخانه حضور داشته باشند، آن را بشنوند و شرایط قانونی شاهد طلاق را داشته باشند. بهتر است پیش از روز ثبت نهایی، شرایط و مدارک شاهدان را از دفترخانه بپرسید.»

— یکی از وکلای گروه رهجویان عدالت

پس قبل از هماهنگی، مطمئن شوید فرد وقت دارد، مدرک شناسایی همراهش خواهد بود و محدودیتی برای پذیرفته‌شدن به‌عنوان شاهد ندارد.

اگر برای ثبت طلاق توافقی شاهد نداشته باشیم چه می‌شود؟

مطابق ماده ۱۱۳۴ قانون مدنی، اجرای صیغه طلاق بدون شاهدان واجد شرایط صحیح نیست. بدون حضور آنان، دفترخانه نمی‌تواند صیغه را طبق شرایط مقرر اجرا کند و احتمال دارد زمان مراجعه تغییر کند.

برای جلوگیری از این مشکل، چند روز زودتر با دفترخانه تماس بگیرید. درباره تعداد شاهدان، مدارک شناسایی قابل قبول، ساعت حضور و شرایطی که دفترخانه بررسی می‌کند سؤال کنید. به‌این‌ترتیب افراد مناسب را انتخاب می‌کنید و مدارکشان را آماده دارید.

رویه دفترخانه‌ها درباره نحوه راهنمایی زوجین یکسان نیست. پس نباید تصور کنید هر دفترخانه افرادی را به‌عنوان شاهد معرفی می‌کند. اگر کسی را برای این کار در نظر ندارید، وضعیت را با مسئول دفترخانه مطرح کنید تا روش قانونی دفتر را بدانید و هنگام مراجعه معطل نشوید.

مدارک شاهدان را پیش از مراجعه به دفترخانه بررسی کنید

پس از انتخاب شاهدان، مدارک لازم را از دفترخانه بپرسید. معمولاً مدرک شناسایی معتبر برای ثبت مشخصات آنان لازم است، اما مدرک قابل قبول را از همان دفتر بپرسید. نام، شماره ملی و ساعت مراجعه را پیش از روز اجرای صیغه با افراد انتخابی بررسی کنید.

اگر یکی از شاهدان دیر برسد، مدرکش را همراه نداشته باشد یا شرایط لازم را نداشته باشد، ثبت طلاق ممکن است به وقت دیگری منتقل شود. در نظر گرفتن فرد جایگزین واجد شرایط می‌تواند از عقب‌افتادن کار جلوگیری کند و نگرانی روز مراجعه را کاهش دهد.

دو شاهد واجد شرایط، لازمه اجرای صحیح طلاق توافقی

پاسخ روشن است: برای ثبت طلاق توافقی، دست‌کم دو شاهد مرد عادل باید زمان اجرای صیغه در دفترخانه حاضر باشند. هر دو نفر باید صیغه را بشنوند و شرایطی مانند عقل، بلوغ و عدالت را داشته باشند. رضایت کامل زن و شوهر یا صدور گواهی عدم امکان سازش، این شرط را کنار نمی‌زند.

برای اینکه روز ثبت با مشکل روبه‌رو نشوید، پیش از مراجعه با دفترخانه هماهنگ کنید. نام و شرایط افراد انتخابی را بگویید و درباره مدارک شناسایی آنان بپرسید. این کار ساده از تغییر وقت، رفت‌وآمد دوباره و توقف ثبت جلوگیری می‌کند.

پرونده‌های طلاق توافقی همیشه جزئیات یکسانی ندارند و گاهی نوع وکالت‌نامه، مفاد رأی یا وضعیت حضور زوجین بر شیوه ثبت تاثیر می‌گذارد. اگر درباره صلاحیت شاهدان، مدارک دفترخانه یا اجرای رأی ابهام دارید، وکلای رهجویان عدالت می‌توانند شرایط پرونده‌تان را با دقت بررسی کنند و راه درست ثبت طلاق را متناسب با وضعیت شما توضیح دهند.