بررسی سناریوهای دولت برای مدیریت مصرف بنزین
دولت در راستای مدیریت مصرف بنزین، در حال بررسی چندین سناریو است. این تصمیمات به منظور ایجاد تعادل بین تولید و مصرف سوخت اتخاذ میشود.
به گزارش فرتاک نیوز؛ ناترازی بنزین در سالهای اخیر به یکی از چالشهای اصلی در صنعت پالایش و توزیع سوخت کشور تبدیل شده است. علیرغم هزینههای زیاد برای افزایش تولید و بهبود کیفیت، مشکلات ساختاری، مدیریتی و زیرساختی این معضل را تشدید کرده است.
بررسیها نشان میدهد که فاصله بین تولید و تقاضا تنها یک موضوع تولیدی نیست و به سیاستهای اجرایی و ساختاری بازمیگردد. مشکلاتی مانند ناکافی بودن حملونقل عمومی، قاچاق سوخت، ناکارآمدی سازوکارهای ترافیکی و فرسودگی ناوگان، از علل اصلی افزایش مصرف بنزین هستند.
در پاییز سال گذشته، هیئت وزیران تصمیم به افزایش نرخ بنزین در جایگاهها برای مصرف مازاد بر ۱۶۰ لیتر سهمیهای گرفت. بر اساس این مصوبه، مصرفکنندگان تنها با کارت سوخت شخصی میتوانند از سهمیهها استفاده کنند و وزارت نفت موظف است نرخ سوم بنزین را بهصورت فصلی اعلام کند.
پس از چند ماه از اجرای این طرح، زمزمههایی از تصمیمات جدید در حوزه بنزین به گوش میرسد. مسئولان تاکید دارند که مدیریت مصرف بنزین مستلزم تدوین راهبردهای جدید است، چرا که دولت این محصول را با قیمتی پایینتر از هزینه واقعی عرضه میکند و یارانه نیز تخصیص مییابد.
آمارها نشان میدهد که مصرف روزانه بنزین در فاصله ۱۲ تا ۱۶ مردادماه به ۶۶۸ میلیون لیتر رسیده و در روز ۱۲ مرداد، رکورد ۱۴۰ میلیون و ۷۰۰ هزار لیتر ثبت شده است. بهطور میانگین، مصرف روزانه بنزین در این مدت بیش از ۱۳۳ میلیون لیتر بوده است.
دولت برای مدیریت این وضعیت، سه سناریو را بررسی میکند. در سناریوی اول، قیمت بنزین ثابت میماند اما توزیع آن تنها تا سقف ۱۲۱ میلیون لیتر در روز انجام میشود. در سناریوی دوم، این میزان بین خودروها تقسیم میشود و افرادی که بیش از سهمیه نیاز دارند، باید بنزین را با نرخ آزاد خریداری کنند. سناریوی سوم به افراد، چه خودرو داشته باشند و چه نداشته باشند، سهمیه بنزین اختصاص میدهد.
در راستای اصلاح یارانهها، دولت به دنبال رساندن یارانه به مصرفکننده نهایی است. با این حال، تصمیمات در زمینه بنزین میتواند بر قیمت سایر کالاها اثر بگذارد و نیازمند دقت و بررسیهای لازم است.
محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهوری، نیز به پیچیدگیهای اصلاح قیمت بنزین اشاره کرده و اعلام کرده که تصمیمات نهایی ممکن است در جلسات شورای عالی امنیت ملی بررسی شود. در حال حاضر، هیچیک از سناریوهای مطرحشده به تصویب نرسیده، اما پیشبینی میشود که تصمیم نهایی طی ۱۰ تا ۱۵ روز آینده اتخاذ شود. مسئولان تأکید کردهاند که جزئیات هر تصمیم قبل از اجرا به اطلاع مردم خواهد رسید.
در مجموع، ناترازی بنزین ناشی از چالشهای ساختاری در حوزه حملونقل و الگوی مصرف است و بهبود آن تنها با افزایش تولید و اصلاح الگوی مصرف امکانپذیر خواهد بود.