توسعه روابط هند و اسرائیل؛ از استقلال تا همبستگی با فلسطین
روابط هند و اسرائیل در سالهای اخیر با تأکید «نارندرا مودی» بر ارزش مشارکت راهبردی، توجهها را به خود جلب کرده است. این روند تغییراتی در اولویتهای سیاست خارجی هند را نشان میدهد.
به گزارش فرتاک نیوز؛ نارندرا مودی، نخستوزیر هند، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس به پیام تبریک «اسحاق هرتزوگ» رئیس رژیم صهیونیستی بابت هشتادمین سالگرد استقلال هند پاسخ داد و بر اهمیت روابط دو کشور تأکید کرد.
مودی در پیام خود نوشت: «از آرزوهای گرم شما متشکرم. هند به روابط خود با اسرائیل اهمیت میدهد و به تقویت مشارکت راهبردی خود متعهد است.» هرتزوگ نیز این مناسبت را به مودی و مردم هند تبریک گفت.
نخستوزیر رژیم صهیونیستی، بنیامین نتانیاهو، نیز در پیامی به مودی و مردم هند، روابط دو کشور را مورد تمجید قرار داد.
هند روز شنبه ۱۵ اوت، هشتادمین سالگرد استقلال خود از بریتانیا را گرامی داشت. این کشور در ۱۵ اوت ۱۹۴۷ استقلال خود را به دست آورد.
برای درک اهمیت پیام مودی، باید به تحولات روابط هند و اسرائیل به ویژه پس از جنگ غزه توجه کرد. واکنش اولیه مودی به حادثه هفتم اکتبر ۲۰۲۳، نشاندهنده تغییرات در مناسبات دو طرف بود. او در این باره نوشت: «از اخبار حملات تروریستی در اسرائیل شوکه شدم و نگرانی و دعاهای ما با قربانیان بیگناه است.»
اگرچه وزارت امور خارجه هند به حمایت دیرینه خود از راهکار تشکیل دو کشور تأکید کرد، موضع اولیه مودی نشاندهنده اهمیت ملاحظات راهبردی در روابط با تل آویو بود.
نزدیکی هند به اسرائیل در حالی اتفاق میافتد که حمایت از حقوق مردم فلسطین، بخش مهمی از سیاست خارجی دهلی نو را تشکیل میدهد. هند در سال ۱۹۴۷ با طرح تقسیم فلسطین مخالفت کرده و در سال ۱۹۷۴، سازمان آزادیبخش فلسطین را به رسمیت شناخت.
این تغییرات اخیر در سیاست هند نمیتواند تنها به مناسبات دوجانبه با اسرائیل محدود شود و باید در چارچوب جایگاه هند در معادلات غرب آسیا بررسی شود.
روابط هند و اسرائیل از سال ۱۹۵۰ در حال توسعه بوده و همکاریهای دفاعی و امنیتی به یکی از ارکان اصلی این روابط تبدیل شده است. در دوره مودی، این روند شتاب بیشتری به خود گرفته و او به عنوان نخستین نخستوزیر هند در سال ۲۰۱۷ به سرزمینهای اشغالی سفر کرد.
مودی همچنین در تلاش است تا میان روابط نزدیک با تل آویو و سیاستهای خود در قبال فلسطین توازن برقرار کند. او یک ماه پس از سفر نتانیاهو به هند، به فلسطین سفر کرد و بر حمایت هند از تشکیل کشور مستقل فلسطین تأکید کرد.
در سالهای اخیر، هند در تلاش است تا ضمن گسترش روابط با اسرائیل، پیوندهای خود با کشورهای عربی و مواضع رسمی را درباره مسئله فلسطین حفظ کند. دهلی نو با تصمیم آمریکا برای به رسمیت شناختن بیتالمقدس به عنوان پایتخت اسرائیل مخالفت کرد و به قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل رأی مثبت داد.
این وضعیت نشاندهنده دوگانگی در سیاست هند است که از یک سو، حمایت از راهکار دو کشوری و حقوق مردم فلسطین را حفظ کرده و از سوی دیگر، روابط امنیتی و اقتصادی با تل آویو را به سطح بیسابقهای رسانده است.
در نهایت، پیام مودی به هرتزوگ نشاندهنده تداوم روابط هند و اسرائیل و تأکید بر مشارکت راهبردی است، در حالی که هند هنوز به حمایت از تشکیل کشور مستقل فلسطین ادامه میدهد.