کاهش سرانه مصرف لبنیات؛ زمزمه دوباره گرانی شیر خام و نگرانی دامداران

به گزارش فرتاک نیوز؛ هنوز صف‌های شیر جلوی مغازه‌ها از یادمان نرفته؛ زمانی که خانوارها به دلیل قیمت مناسب لبنیات قادر به خرید بودند. اما اکنون شیر در یخچال فروشگاه‌ها فراوان است و با کاهش تقاضا روبه‌رو شده؛ موضوع از اشباع بازار به سبب افزایش تولید، بلکه از عدم خرید به دلیل قیمت بالای لبنیات ناشی دانسته می‌شود.

لبنیات منبع اصلی کلسیم و پروتئین است، اما با رسیدن قیمت ماست دبه‌ای به ۲۵۰ هزار تومان و قیمت شیر به ۸۴ هزار تومان، سرانه مصرف لبنیات در ایران که پیش‌تر هم یک‌سوم میانگین جهانی اعلام شده، باز هم کاهش می‌یابد. همچنین حذف یارانه‌ها در بخش تولید، هزینه‌هایی را ایجاد می‌کند که در چند سال آینده می‌تواند چندین برابر صرف درمان بیماری‌های ناشی از کاهش مصرف محصولات لبنی در بیمارستان‌ها شود.

علی احسان ظفری، مدیرعامل اتحادیه تعاونی‌های لبنی، در گفت‌وگو با در پاسخ به این پرسش که «گرانی‌های چندباره لبنیات در سال جاری چه تاثیری بر تقاضا و سرانه مصرف لبنیات در کشور داشته است؟» گفت: در حال حاضر عرضه لبنیات زیاد است و تقاضا کم.

وی با اشاره به گرانی پی در پی لبنیات و کاهش قدرت خرید مردم، اظهار کرد که تقاضا با کاهش زیادی روبه‌رو شده است. به گفته ظفری، صنعت لبنیات ظرفیت تولید دارد و این ظرفیت همواره فعال است، اما بخشی از واحدهای کوچک و متوسط تولید از چرخه تولید کنار رفته‌اند.

ظفری تاکید کرد با وجود کاهش مصرف، میزان تولید لبنیات مازاد بر نیاز فعلی کشور است؛ البته نه از این جهت که نیاز به لبنیات وجود ندارد، بلکه چون سرانه مصرف کاهش چشمگیری داشته است. سرانه مصرف سالیانه هر ایرانی از ۱۳۰ کیلوگرم در سال ۱۳۸۹ به حدود ۴۰ کیلوگرم رسیده و حدود ۹۰ کیلوگرم کاهش گزارش شده است.

مدیرعامل اتحادیه تعاونی‌های لبنی گفت کاهش شدید مصرف سرانه لبنیات نشان می‌دهد تقاضا کاهش جدی داشته و در مقابل مازاد عرضه وجود دارد. او افزود برخی واحدهای لبنی یا بخش‌هایی از واحدهای پودری، شیر مازاد مصرف مردم را به شیر خشک تبدیل و از کشور خارج می‌کنند.

ظفری همچنین به تاثیر تصمیمات غیرکارشناسی دستگاه‌های اجرایی بر کاهش مصرف لبنیات اشاره کرد و گفت این تصمیم‌ها باعث شده «سفره مردم» به کشورهای دیگر فروخته شود. به گفته وی، صادرات لبنیات «نه به معنای صادرات محصول لبنی مازاد»، بلکه «به معنای صادرات لبنیات از سفره مردم» است؛ سفری که باید به مصرف داخل کشور برسد.

او در ادامه به این موضوع پرداخت که چرا مازاد شیر به میزانی رسیده که بیش از ۷ میلیون تن شیر خام به شیر خشک تبدیل می‌شود و به عنوان مواد اولیه کارخانه‌های صنایع لبنی یا دیگر صنایع در کشورهای همسایه به کار می‌رود. این روند، به گفته ظفری، موجب کوچک‌تر شدن «سفره ایرانیان» شده است.

ظفری به زمزمه دوباره گرانی شیر خام اشاره کرد و گفت دامداران با وجود اینکه صنعت دامپروری از سود خوبی برخوردار است، دوباره درخواست افزایش قیمت داده‌اند. وی افزود اگر قیمت شیر خام افزایش نیابد، قیمت محصولات لبنی به دلیل کاهش شدید تقاضا تغییر محسوسی نخواهد کرد.

مدیرعامل اتحادیه تعاونی‌های لبنی از کاهش تنوع لبنیات نیز گفت و تاکید کرد مردم دیگر توان خرید محصولات لبنی اصلی مثل شیر، پنیر و ماست را ندارند و در نتیجه برخی محصولات با عنوان‌های فانتزی از سبد خرید حذف شده‌اند. او توضیح داد زمانی مردم با مصرف محصولات متنوع‌تر و لبنیات فانتزی مانند شیرهای طعم‌دار و ماست‌های متفاوت به سمت مصرف بیشتر می‌رفتند، اما اکنون شرایط به این شکل نیست و خانوار حتی قدرت خرید لبنیات اصلی را به دلیل قیمت بالا ندارد.

گزارش از میناسادات حسینی