اعتراف رسانه آمریکایی: گرجستان در حال ورود به مدار ایران است
واشنگتنپست با ابراز نگرانی از سیاستهای تفلیس، به ناکامی آمریکا در قفقاز و گسترش نفوذ ایران اعتراف کرد.
روزنامه آمریکایی «واشنگتنپست» در تازهترین سرمقاله خود به بررسی تحولات قفقاز جنوبی پرداخته که محتوای آن نشاندهنده استیصال و نگرانی عمیق محافل سیاسی و رسانهای آمریکا از تغییر موازنه قدرت در این منطقه راهبردی است.
این رسانه نزدیک به کانونهای قدرت در واشنگتن، در یادداشت خود با صراحت اعتراف کرده است که دولت حزب «رویای گرجستان» که از دیدگاه غرب رویکردی فزاینده در جهت اقتدارگرایی پیش گرفته، اکنون به یک تهدید جدی برای منافع استراتژیک دولت دونالد ترامپ در قفقاز جنوبی تبدیل شده است.
نویسندگان این مقاله با اشاره به سوابق روابط تفلیس و واشنگتن مینویسند که گرجستان در گذشتهای نهچندان دور به عنوان یکی از قابل اعتمادترین و مطیعترین شرکای آمریکا در منطقه شناخته میشد، اما اکنون مسیر متفاوتی را برگزیده و به سرعت در حال «چرخش به سمت مدار ایران» است؛ موضوعی که زنگ خطر را برای سیاستگذاران آمریکایی به صدا درآورده است.
هراس آمریکا از تعمیق نفوذ منطقهای ایران
واشنگتنپست در بخش دیگری از این سرمقاله، به واکاوی دلایل نگرانی خود از توسعه روابط تهران و تفلیس پرداخته و برای اثبات ادعاهای خود به جدیدترین گزارش «موسسه هادسون» (از اندیشکدههای تندرو در آمریکا) استناد کرده است.
بر اساس ادعای مطرح شده در این گزارش، دولت گرجستان با اتخاذ سیاستهای جدید، بستر مناسبی را فراهم کرده تا ایران بتواند شبکهای گسترده از مدارس مذهبی، سازمانهای مردمنهاد، تشکلهای مربوط به جوانان و موسسات خیریه را در این کشور ایجاد کند.
این رسانه آمریکایی با اتخاذ رویکردی امنیتی به مسائل فرهنگی، مدعی است که هدف اصلی این شبکهسازی فرهنگی و اجتماعی، جمعیت شیعیان آذریتبار ساکن در گرجستان است.
این اعتراف به نفوذ نرم و قدرت فرهنگی ایران در قفقاز نشان میدهد که اندیشکدهها و رسانههای آمریکایی تا چه حد از پیوندهای عمیق تاریخی، مذهبی و فرهنگی میان ملتهای منطقه با ایران وحشت دارند و تلاش میکنند هرگونه تعامل طبیعی را به عنوان یک تهدید علیه منافع زیادهخواهانه خود جلوه دهند.
تقلا برای حفظ جایپای رو به زوال در قفقاز
هیئت تحریریه واشنگتنپست در ادامه یادداشت خود، برای برجسته کردن اهمیت منطقه قفقاز جنوبی برای کاخ سفید، به سفر اخیر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه دولت آمریکا به ایروان اشاره میکند.
به نوشته این روزنامه، روبیو در جریان سفر به ارمنستان، قراردادهایی را در زمینه استخراج و بهرهبرداری از مواد معدنی استراتژیک با مقامات ارمنی به امضا رسانده و بار دیگر بر حمایت واشنگتن از رویکرد غربگرایانه این کشور تاکید کرده است.
تحلیلگران این رسانه معتقدند که این تحرکات دیپلماتیک نشان میدهد کاخ سفید اهمیت ویژهای برای قفقاز قائل است. با این حال، سرمقاله واشنگتنپست با لحنی انتقادی یادآور میشود که علیرغم این تلاشها، دولت ترامپ از روند تحولات پرشتاب در گرجستان غافل مانده است.
در واقع، واشنگتنپست به طور تلویحی اعتراف میکند آمریکا در حالی سرگرم تلاش برای حفظ نفوذ خود در بخشهایی از قفقاز است که پایگاه سنتی خود در گرجستان را از دست رفته میبیند.
پایان رویای نیابتی آمریکا در گرجستان
سرمقاله روزنامه واشنگتنپست صراحتاً ادعا میکند کشوری که سالها به عنوان «متحدی قابل اتکا» برای آمریکا ایفای نقش میکرد، امروز در حال پیگیری سیاستهای «ضدآمریکایی» است.
نویسندگان این مطلب با ابراز ناخرسندی شدید از استقلال رای دولت فعلی گرجستان، ارزیابی میکنند که حزب «رویای گرجستان» در تلاش است تا به قیمت تخریب روابط با شرکای غربی خود، پیوندهای راهبردیاش را با روسیه و ایران تعمیق بخشد.
همچنین در شرایطی که واشنگتن با مداخله در روند صلح میان ارمنستان و جمهوری آذربایجان به دنبال تحمیل خود به عنوان میانجیگر اصلی است، تفلیس تلاش میکند با اتخاذ سیاستهای مستقل، جایگاه گرجستان را در معادلات منطقهای تثبیت کند.
این روزنامه به ترامپ هشدار میدهد: «حزب رویای گرجستان بدون شک به رئیسجمهور دونالد ترامپ پیشنهاد یک رابطه مبتنی بر معامله را خواهد داد، اما نباید فراموش کرد که این همان دولتی است که آشکارا در تلاش است تا به یکی از سرسختترین دشمنان آمریکا (ایران) نزدیک شود.»
حربه همیشگی؛ حقوق بشر و مداخله به بهانه جامعه مدنی
واشنگتنپست در پایان این یادداشت، مطابق با رویه همیشگی رسانههای غربی در مواجهه با کشورهای مستقل، به استفاده از حربه حقوق بشر روی آورده است.
این روزنامه تاکید میکند که بدون برداشته شدن گامهای به اصطلاح سازنده از سوی دولت گرجستان، هیچ دلیلی وجود ندارد که دولت ترامپ این کشور را شریک آینده خود بداند.
این رسانه شروط واشنگتن برای از سرگیری روابط را مواردی چون «آزادی زندانیان سیاسی»، «احیای آزادیهای مدنی» و «توقف فشار بر جامعه مدنی غربگرا» عنوان کرده است؛ شروطی که در ادبیات سیاسی اسم رمزی برای باز گذاشتن دست شبکههای نفوذ و بسترسازی برای انقلابهای رنگی محسوب میشود.
سرمقاله واشنگتنپست با این پرسش معنادار پایان مییابد: «چرا دولت ترامپ باید به تقویت دولتی در گرجستان کمک کند که روز به روز اقتدارگراتر میشود، آن هم وقتی هیچ تغییری دال بر نقشآفرینی سازندهتر از سوی تفلیس دیده نمیشود؟»
محتوای این یادداشت به روشنی ثابت میکند که دوران یکهتازی آمریکا در قفقاز رو به افول است و کشورهای منطقه مسیر استقلال و همگرایی با همسایگان قدرتمند خود را برگزیدهاند.