کاهش قدرت دلاری نقدینگی ایران؛ چه پیامدهایی در پی دارد؟
کاهش قدرت دلاری نقدینگی به ۷۳ میلیارد دلار، وضعیت نگرانکنندهای را در اقتصاد ایران به وجود آورده است. این تحول چه تأثیری بر بازار ارز و تولید خواهد داشت؟
به گزارش فرتاک نیوز؛ اقتصاد ایران در شرایطی قرار دارد که در آن حجم نقدینگی ریالی افزایش یافته اما قدرت دلاری آن به شدت کاهش یافته است. بررسیها نشان میدهد که این کاهش از حدود ۳۷۷ میلیارد دلار در مردادماه ۱۳۹۶ به ۷۳ میلیارد دلار در مهرماه ۱۴۰۵ رسیده است. این وضعیت در حالی اتفاق میافتد که نرخ ارز با سرعت بیشتری افزایش یافته و به تبع آن، قدرت خرید نقدینگی کاهش یافته است.
سقوط قدرت دلاری نقدینگی؛ دلایل و پیامدها چیست؟
تحلیلگران اقتصادی معتقدند که کسری بودجه و اضافهبرداشت بانکها از جمله عوامل اصلی این کاهش هستند. به گفته وحید شقاقی شهری، کارشناس اقتصادی، این شرایط نشاندهنده تضعیف بنیادهای مالی اقتصاد ایران است. او به بررسی روند چندساله این شاخص میپردازد و تأکید میکند که قدرت دلاری نقدینگی در حال حاضر به یکی از پایینترین سطوح خود در دو دهه اخیر رسیده است.
- قدرت دلاری نقدینگی در سال ۱۳۹۶: ۳۷۷ میلیارد دلار
- کاهش به ۱۵۰ میلیارد دلار در سال ۱۳۹۹
- افت به ۷۳ میلیارد دلار در مهرماه ۱۴۰۵
افزایش نقدینگی و کاهش قدرت خرید؛ چرا؟
شقاقی شهری توضیح میدهد که این کاهش قدرت دلاری به معنای کاهش حجم نقدینگی نیست، بلکه نشاندهنده افزایش سریعتر نرخ دلار نسبت به حجم نقدینگی ریالی است. همچنین این وضعیت میتواند به بازار ارز فشار وارد کند و انتظارات فعالان اقتصادی را تحت تأثیر قرار دهد.
او به پیامدهای این روند برای تولید نیز اشاره میکند. محدود شدن ظرفیت تأمین سرمایه در گردش و افزایش هزینههای تأمین مالی از جمله مسائلی است که بنگاههای تولیدی با آن روبهرو هستند.
|
قدرت دلاری حجم نقدینگی |
سال |
|---|---|
|
۱۷۶ |
۱۳۹۱ |
|
۲۰۱ |
۱۳۹۲ |
|
۲۳۸ |
۱۳۹۳ |
|
۲۹۵ |
۱۳۹۴ |
|
۳۴۴ |
۱۳۹۵ |
|
۳۷۷ |
۱۳۹۶ |
|
۱۸۲ |
۱۳۹۷ |
|
۱۹۱ |
۱۳۹۸ |
|
۱۵۰ |
۱۳۹۹ |
|
۱۸۳ |
۱۴۰۰ |
|
۱۸۱ |
۱۴۰۱ |
|
۱۵۲ |
۱۴۰۲ |
|
۱۴۷ |
۱۴۰۳ |
|
۱۴۰ |
۱۴۰۴ |
|
۷۳ |
۱۴۰۵ |
تغییر رفتار سرمایهگذاران؛ کدام داراییها مورد توجه قرار میگیرند؟
کاهش قدرت دلاری نقدینگی میتواند سرمایهگذاران را به سمت داراییهایی مانند ارز، طلا و مسکن سوق دهد. این جابهجایی داراییها ممکن است به تشدید حبابهای قیمتی در بازارهای داخلی منجر شود. شقاقی شهری تأکید میکند که تداوم بیثباتی پولی و کاهش قدرت خرید میتواند آثار گستردهتری بر تولید و سرمایهگذاری در کشور داشته باشد.

در نهایت، برای جلوگیری از سقوط بیشتر قدرت دلاری نقدینگی، نیاز به سیاستگذاریهای مؤثر و کنترل ریشههای خلق پول وجود دارد. این کارشناس اقتصادی هشدار میدهد که سقوط قدرت دلاری نقدینگی تنها یک شاخص آماری نیست بلکه نشانهای از چالشهای جدی در اقتصاد ایران است که باید به آن توجه جدی کرد.