شوک به بازار سرمایه؛ سقوط ۷۱ درصدی سودآوری شستا/ غول سرمایهگذاری در باتلاق بدهی و زیان عملیاتی
انتشار صورتهای مالی ۹ ماهه شستا، شوک بزرگی را به بازار سرمایه و بازنشستگان تأمین اجتماعی وارد کرد. در حالی که انتظار میرفت بزرگترین هلدینگ چندرشتهای کشور در مسیر اصلاح گام بردارد، آمارها از افزایش ۷۱ درصدی زیان خالص و نابودی ۱۰۰ درصدی سود انباشته حکایت دارند؛ وضعیتی که با هزینههای مبهم میلیاردی و مدیریت بحثبرانگیز «محمدرضا سعیدی»، آینده معیشت ذینفعان را در هالهای از ابهام فرو برده است.
وضعیت مالی «شرکت سرمایهگذاری تأمین اجتماعی» (شستا) در پایان سال ۱۴۰۴ به مرحله هشدار رسیده است. نگاهی به کُدال نشان میدهد که این قلک بزرگ بازنشستگان، نه تنها سودی تولید نکرده، بلکه در حال بلعیدن منابع داخلی خود است. مدیریت محمدرضا سعیدی در این دوره، با تناقضهای عجیبی همراه بوده؛ جایی که همزمان با رشد نجومی زیان، هزینههای جاری و حقوقها نیز قد کشیدهاند.
ثبت رکورد تلخ؛ هر ماه ۴۳۱ میلیارد تومان زیان خالص!
بر اساس جدیدترین گزارشها، زیان خالص شستا در دوره ۹ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۴، با جهشی ۷۱ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، از مرز ۳ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان فراتر رفته است. به زبان سادهتر، این هلدینگ بزرگ به طور متوسط در هر ماه، بیش از ۴۳۱ میلیارد تومان از داراییهای خود را از دست داده است. این یعنی به ازای هر سهم، ۲۴ ریال زیان روی دست سهامداران مانده که ضربهای کاری به ارزش بازار این نماد محسوب میشود.
هزینههای پرسنلی و حقوقهای ۵۳ درصد گرانتر!
در حالی که بدنه اجرایی شستا در تولید سود ناتوان بوده، در بخش هزینههای جاری سنگ تمام گذاشته است. هزینههای حقوق، دستمزد و مزایای کارکنان در این دوره با رشد ۵۳ درصدی به بیش از ۱۹۷ میلیارد تومان رسیده است. این پرسش جدی برای افکار عمومی مطرح است که در یک مجموعه زیانده، این حجم از افزایش پاداش و حقوق بر اساس کدام بهرهوری پرداخت شده است؟
هزینههای مالی؛ کمر شستا زیر بار بدهی شکست
یکی از نقاط تاریک کارنامه اخیر، رشد ۷۶ درصدی هزینههای مالی است که رقم خیرهکننده ۳ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان را ثبت کرده است. این جهش نشان میدهد که شستا یا در باتلاق بدهیهای بانکی با نرخ سود بالا گرفتار شده و یا سوءمدیریت در تأمین مالی، هزینههای کمرشکنی را به مجموعه تحمیل کرده است که امکان بازگشت به سودآوری را عملاً غیرممکن میسازد.
ردپای ۵۰ میلیارد تومان هزینه غیرشفاف!
در میان ردیفهای بودجهای، وجود ۵۰ میلیارد تومان تحت عنوان مبهم «سایر هزینهها» که نسبت به سال قبل ۳۹ درصد رشد داشته، ابهامات را دوچندان کرده است. مدیریت سعیدی تاکنون هیچ توضیح مشخصی درباره ماهیت این مخارج ارائه نداده است. شفافیت، حلقه مفقوده بزرگ در گزارشدهی مالی شستا است که حق قانونی میلیونها بازنشسته برای دانستن سرنوشت اموالشان را نادیده گرفته است.
تبخیر ۱۰۰ درصدی سود انباشته؛ قلک خالی شد
فاجعهبارترین بخش گزارش، ریزش کامل سود انباشته شستا است. کاهش ۱۰۰ درصدی این ردیف به معنای آن است که دیگر منبعی برای تقسیم سود بین سهامداران یا سرمایهگذاری مجدد باقی نمانده است. با زیان عملیاتی ۲۵۱ میلیارد تومانی، مشخص است که فعالیتهای اصلی شرکت حتی هزینههای اولیه خود را هم پوشش نمیدهند.
سخن پایانی:
تداوم مدیریت فعلی با این دستفرمان اقتصادی، شستا را از یک موتور مولد به یک بار سنگین بر دوش دولت و سازمان تأمین اجتماعی تبدیل کرده است. اصلاحات ساختاری و تغییر در سطوح مدیریتی، تنها راه نجات این غول نیمهجان از فروپاشی کامل مالی در سال ۱۴۰۵ است.
