-
شناسه خبر 151086

مجموعه آثار باستانی تخت سلیمان در جنوب شرق استان آذربایجان غربی، 45 کیلومتری شهرستان تکاب، یکی از محوطه های تاریخی مهم ایران محسوب می گردد؛ در این منطقه نشانه ها و بقایای استقرار از هزاره اول ق.م تا قرن 11 هجری قمری ملاحظه می شود.

به گزارش فرتاک نیوز،

اوج شکوه و آبادانی تخت‌سلیمان مربوط به دوره ساسانی است که ساختمان آتشکده آذرگشنسب به روی منطقه‌ای مساحت 12 هکتار، درکنار دریاچه ای اسرار آمیز و منحصر به فرد احداث شده و به عنوان مهمترین معبد مورد احترام ایرانیان زرتشتی در زمان ساسانیان، نقش تعیین کننده‌ای در حیات سیاسی ـ اجتماعی حکومت مذکور ایفا می کرده و آتش جاویدان آن به مدت هفت قرن نماد اقتدار آئین زرتشت و حکومت ساسانی محسوب می‌شده است.

آذرگشنسپ در زبان کردی به معنای آتش اسب نر است. بر پایهٔ افسانه‌های ایرانی این آتشگاه بدین علت این‌طور نامیده شده‌است که کیخسرو هنگام گشودن بهمن دژ در نیمروز با تیرگی شبانه که دیوان با جادوی خود پدید آورده بودند روبرو شد. آنگاه آتشی بر یال اسب وی فرود آمد و جهان را دیگر باره روشن کرد و کیخسرو پس از پیروزی و گشودن بهمن دژ، به پاس این یاوری اهورایی، آتش فرود آمده را آنجا بنشاند و آن آتش و جایگاه به نام آتش اسب نر (گُشسب یا گُشنسب) نامیده شد. این محل هم‌اکنون تخت سلیمان نام دارد.

آتشکده آذرگشنسب و تاسیسات وابسته به آن وسیعترین تأسیسات مذهبی و اجتماعی دوره ساسانی است که تاکنون شناسایی و از زیر خاک بیرون آورده شده است.

 بقایای آثار معماری این مجموعه متعلق به یکی از بزرگترین نمادهای مذهبی ،‌ سیاسی ، فرهنگی و آموزشی اواخر دوره ساسانی در قرن 6 میلادی به شمار می آید و همان نقشی که تخت جمشید در حکومت هخامنشی داشته، تخت‌سلیمان نیز برای ساسانیان از هر جهت به مثابه تخت‌جمشید محسوب می شده است.

 این مجموعه عظیم که در جنگهای ایران و روم در زمان خسروپرویز در سال 624 میلادی به شدت آسیب دیده و دیگر رمق تجدیدحیات نیافت. بعد از زوال حکومت ساسانی و پذیرش دین مبین اسلام توسط ایرانیان تا قرن 4 ه‍ .ق تعداد اندکی از معتقدان آئین باستانی ایران در این محل اسکان داشته و آتشکده نیز در مقیاس کوچکتری مورد استفاده بوده است تا اینکه‌ در زمان حکومت آباقاخان مغول با انجام تعمیرات وسیع و چشمگیر و احداث بناهای جدید از این مکان مدتی به عنوان پایتخت ییلاقی و کاخ و تفرجگاه تابستانی استفاده می‌شود.

 پس ازایلخانان نیز محل مذکور توسط عامه مردم به صورت شهرکی کم اهمیت با مشاغل متنوع تا قرن 11 هجری قمری ادامه حیات می‌دهد. از آن پس محل متروک و بنا به اعتقادات مردم بومی منطقه به حضرت سلیمان نبی نسبت داده می‌شود. این مجموعه در سال 1382 به عنوان چهارمین نگین میراث فرهنگی کشور در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.

میراث جهانی تخت سلیمان در نزدیکی شهر تکاب در برگیرنده نشانه‌ها و بقایای استقرار انسان از هزاره اول قبل از میلاد تا قرن 11 هجری بوده و بازدید از آن پنج دوره تاریخ تمدن بشر را به علاقمندان معرفی می‌کند.

تخت سلیمان یا شهر گنجک در ۴۵ کیلومتری شمال شرقی شهرستان تکاب در یک دره سرسبز در بلندی سه هزار متری، سرشار از جاذبه های کم نظیر طبیعی- تاریخی واقع شده، این ناحیه همان شهر مشهوری است که بنا به نوشته‌های کهن، زادگاه زرتشت بوده و امروزه تمام این آثار را تخت سلیمان می‌نامند.

جاذبه های طبیعی این دره سرسبز در نوع خود در دنیا بی نظیر هستند، در سه کیلومتری غرب تخت سلیمان، کوه مخروطی میان تهی وجود دارد که هزاران سال پیش، بر اثر وقوع آتش فشان به وجود آمده، اهالی محل این کوه زیبا را زندان سلیمان یا زندان دیو می شناسند و معتقدند که حضرت سلیمان دیوهایی را که از فرمانش سرپیچی می کردند در این کوه زندانی می کرده است.

در فاصله ۲۰ کیلومتری تخت سلیمان نیز یک دریاچه سحرآمیز دیگر قرار گرفته که یک جزیره بر روی آن شناور است، قطر دریاچه ۸۰ متر و قطر جزیره شناور روی آن ۶۰ متر است که وزش باد، هر روز دو بار این جزیره را از این سو به آن سو جابجا می کند. نام این جزیره شناور «چملی» است.

این مجموعه فرهنگی - تاریخی به مساحت 124 هزار مترمربع که در ادوار مختلف محل سکونت مادها، اشکانیان، ساسانیان و مغولها بوده در استان آذربایجان غربی قرار دارد و به روایتی محل تولد زرتشت پیامبر است، تاریخ این مجموعه با تاریخ ایرانیان، ایتالیایی‌ها، یهود، مسیحیان و مغول ارتباط تنگاتنگی دارد.

مجموعه باستانی تخت سلیمان قبل از اسلام به عنوان بزرگترین مرکز آموزشی، مذهبی، اجتماعی و عبادتگاه ایرانیان به شمار می‌رفت اما در سال 624 میلادی و در حمله هراکلیوس، امپراطور رومیان به ایران تخریب شد، بکارگیری سنگ‌های تراشدار و آجرهای بزرگ در ساخت این بنای تاریخی و واقع شدن دریاچه عجیب و همیشه جوشانی به عمق 112 متر در وسط این مجموعه جلوه زیبا و خاصی به این مکان تاریخی بخشیده است.

این مکان تاریخی در زمان ایلخانیان و در دوره حکمرانی آقاخان در قرن هفتم هجری به عنوان تفرجگاه تابستانی مورد استفاده قرار گرفت، این حکمران مغول با احداث بناهای مختلفی همچون سالن شورا، ایوان شرقی و ساختمان‌های 8 و 12 ضلعی یکبار دیگر جان تازه‌ ای به مجموعه تاریخی تخت سلیمان تکاب بخشید.

بخش طبیعی مجموعه تخت سلیمان متشکل از یک کوه آهکی است که در قله آن، چشمه بسیار بزرگی (با دریاچه ای به قطر حدود 100 متر) وجود دارد، کوه بلند زندان سلیمان نیز یکی از همین کوه های رسوبی است که در پنج کیلومتری تخت سلیمان هزاران سال پیش شکل گرفته است.

پیش از این و در سال گذشته تفاهم همکاری مشترک بین سازمان میراث فرهنگی و دانشگاه «درسدن» آلمان با موضوع استحکام بخشی ایوان غربی تخت سلیمان با دو دوره معماری ساسانی و ایلخانی برای پنج سالِ دیگر تمدید شده است.»

فرهاد عزیزی، مدیرکل امور پایگاه‌های میراث جهانی اظهار کرده، در سال ۲۰۱۱ و زمانی که به عنوان مدیر این پایگاه جهانی فعالیت می‌کردم، در تفاهم‌نامه‌ای با دانشکده فنی دانشگاه "درسدن" آلمان تفاهم‌نامه‌ای درباره طرح و اجرای استحکام‌بخشی ایوان غربی خسرو امضاء و در چند مرحله کارهای مطالعاتی و پژوهشی پروژه انجام شد، در ادامه نیز همه‌ی ساختار باقی مانده از ایوان غربی، مصالح و متریال ایوان را آزمایش کرده و به ایده‌هایی برای استحکام‌بخشی آن رسیدند.

مجموعه تاریخی «تخت سلیمان»  به مساحت ۱۲۴ هزار مترمربع که در ادوار مختلف محل سکونت مادها، اشکانیان، ساسانیان و مغول‌ها بوده در استان آذربایجان غربی قرار دارد و به روایتی محل تولد زرتشت پیامبر می‌باشد.

قلعه تاریخی تخت سلیمان بازمانده از دوره ساسانیان با بخش‌های مختلفی همچون آتشکده آذر گشسب به عنوان یکی از مهمترین آتشکده های دوره ساسانی، آتشکده شاهی و جنگ آوران، ایوان خسرو، معبد آناهیتا و چندین آتشکده کوچک و دروازه‌ها و دیوارهای مستحکم از بناهای مهم تاریخی ایران و جهان به شمار می‌رود.

تمام آثار آن درون یک حصار و دیوار بیضی شکل بنیان گرفته که دور تا دور آن دشتی گسترده است. حصار بیرونی از سنگ های لاشه ای به ابعاد مختلف به ضخامت ۵ متر و ارتفاع ۱۴ متر و محیط بیرونی ۱۲۰۰ متر بنا شده است. لایه بیرونی حصار با سنگ های تراش‌دار نماسازی شده و دارای ۳۸ برج دفاعی مخروطی شکل است.تخت سلیمان در حمله امپراطور رومیان به ایران که در سال ۶۲۴ میلادی اتفاق افتاد ویران شد.

57790969

برای ورود به کانال تلگرام فرتاک نیوز کلیک کنید.
ارسال نظر
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط پایگاه خبری فرتاک نیوز در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

آخرین اخبار
همه اخبار